Жаңа Конституцияны тыңғылықты, сауатты түсіндірудің маңызы зор болды — Салтанат Қайырбек

Adyrna.kz Telegram
https://www.adyrna.kz/storage/uploads/2BfXMZnCSvQAHIp5VAicNxvGytg9ubGcnf4YlKRF.png
Елімізде референдумның қорытындысы жарияланды. Өңіріміздегі көрсеткіштер - қоғамға құрылымыды да түсінікті құжат ұсынылғанының айғағы. Жаңа Конституцияны тыңғылықты, сауатты түсіндірудің маңызы зор болды.
Себебі жаңа заңнамамыздың мазмұны, өзегі өңірдің дамуна, қоғамның дәмесіне үйлесімді болды. Әсіресе еңбек адамын құрметтеу, адами капиталды дамыту, білім мен медицинаның басымдығы, индустриалды аумақтардың экологиялық жауапкершілігі, отбасын қорғау, азаматтардың құқықтарын нығайту және мемлекеттің едәуір түсінікті институционалдық архитектурасы.
Негізгі заң адамның, оның қадір-қасиетінің айналасында құрылған кезде, ол болашақтың негізі ретінде қабылдана бастайды.
Сондықтан бұл саладағы науқан үгіт-насихат төңірегінде емес, түсіндіру төңірегінде құрылды. Бұл жұмыстың ауқымы айтарлықтай: шамамен 1,1 миллион халқы бар облыс үшін өңірлік штаб құрылды, 800 мыңнан астам тұрғынды қамтитын 4 мыңнан астам кездесу мен талқылау өткізілді. Конституция тақырыбы іс жүзінде өңірдің көптеген әлеуметтік салаларына қатысты. Бұл нәтиженің негізгі факторы. Конституция туралы әңгіме еңбек ұжымдарында, білім беру ортасында, жастар қауымдастығында, қоғамдық ұйымдарда және жергілікті жерлерде өтті. Құжат қоғамдық талқылауларға ұласты.
Науқанның ақпараттық құрамдауышы де маңызды рөл атқарды. Конституция тақырыбының айналасында тұрақты және жалықтырмайтын ақпараттық фон дұрыс қалыптасты. Өңірлік БАҚ-та Негізгі заңның барлық жаңалықтарын қамтитын 2000-ға жуық материал шықты, әлеуметтік желілерде 55 мыңға жуық жарияланымда әр бапқа салыстырмалы талдау жасалды, 200 мыңнан астам баспа ақпараттық материалдарында халықтық референдумның бірегейлігі және оның саяси мәдениеттің өсуіне қалай әсер ететіндігі, жаңа Конституцияны қабылдаудың маңызы және бұл Мемлекет басшысы бастаған саяси реформаларының жалғасы екендігі айтылды.
Ақпаратты жинақтаудың мұндай әсері облыс тұрғындарына құжаттың мазмұнына қатысты өз түсінігін біртіндеп қалыптастыруға мүмкіндік берді.
Түсіндірме жұмыстарының қамту аймағы аудиториялардың әртүрлілігімен де ауқымды. Әсіресе жасстармен, педагогтармен, дәрігерлермен, өнеркәсіптік ұжымдармен, кәсіпкерлермен, мәдениет, ғылым, қоғамдық сектор және аға буын өкілдерімен кездесулер өтті. Әрбір әлеуметтік топ Конституцияда өзіне қатысты мәселелерді көрді. Жастар оны білім, әлеуметтік жоғарылау және қоғамдық өмірге қатысу тұрғысынан қабылдады. Еңбек, қауіпсіздік және экологиялық жауапкершілік мәселелері арқылы индустриялық кәсіпорындардың қызметкерлері. Ананы, баланы және әлеуметтік кепілдіктерді қорғау арқылы отбасылар. Білім, ғылым және шығармашылықтың басымдығы арқылы зияткерлік орта өкілдері. Бір құжат бір уақытта әртүрлі қоғамдық сұрауларға жауап бере алатын болса, бұл кең әлеуметтік қолдауды қалыптастырады.
Облыста дауыс беру қорытындысы қысқа мерзімді жұмылдыру нәтижесі ретінде емес, реформа мазмұнының қоғам күткенімен сәйкес келуі ретінде қарастырылуы тиіс. Қарағанды өңірі дәстүрлі түрде әлеуметтік әділеттілік, өмір сапасы, өнеркәсіптік экология, еңбек адамының рөлі және жастар үшін перспективалар мәселелеріне ерекше мән береді. Жаңа Конституция осы тақырыптар тұрақты құқықтық негізге ие болатын институционалдық негізді ұсынды. Бұл тұрғыда жоғары қолдау – бұл өңір тұрғындарының жаңа Негізгі заңда штабтың сауатты жұмысы арқылы одан әрі дамудың түсінікті моделін көргендігінің белгісі.
Сондықтан референдум процестің соңы емес, оның даму нүктесі болды. Келесі кезең-конституциялық нормаларды іс жүзінде іске асыру: заңнаманы бейімдеу, институттарды бейімдеу және қағидаттарды нақты шешімдермен толтыру. Облыс тұрғындары көрсеткен қолдаудың жоғары деңгейі бұл үшін елеулі қоғамдық мандат жасайды. Жаңа Конституцияға енгізілген адамға бағдарлану қағидаты өміршеңдігі ендігі жұмыстың сапасына тікелей
байланысты.
Комментарии