Алаш арқауы
23.03.2021
Алаш арқауы
Сұлтанбек, Ғани және Алаш
Adyrna.kz ұлттық порталынан Бауыржан Омарұлының «Ғани және «Жас Алаш» атты мақаласын (22.03.2020)  оқығаннан кейін, осы тақырыпқа қатысты кейбір деректерді бөліскенді жөн санадым. Ғани Мұратбайұлы туралы Кеңес заманында жарық көрген материалдарда оның өмірі мен қызметіне байланысты мәліметтердің қатаң цензурадан, яғни идеологиялық сүзгі-сұрыптан өткізіліп отырғаны Бауыржан Омарұлының зерттеуінде  жан-жақты қамтылып айтылған. Мысалы, оның кедейле..
21.03.2021
Алаш арқауы
«Қазақтың» Наурызы
(Ұлт басылымының ұлағаты) Бүгінгі болмысымыздың бүтін бір бөлігіне айналған Наурыз мерекесі тар жол, тайғақ кешуі көп қилы кезеңнен өткені баршаға мәлім. Мейрамның 1926 жылға дейін қазақ жерінде тойланып келгені, арада алпыс екі жыл өткен соң қайта аталып өте бастағаны айтылып та, жазылып та жүр. Алайда ілгері заманда да Наурызды үнемі өз деңгейінде мерекелеудің мүмкіндігі бола бермеген сияқты. Елдің басында түскен әртүрлі ахуал, халықтың әра..
26.02.2021
Алаш арқауы
Әлихан аманатын орындап жүрміз бе?
«Өзін-өзі қасқырша шауып отырған жұртта оқу, шеберлік болмайды!..» 24 ақпан күні Ақтау қаласындағы Н.Жантөрин атындағы облыстық музыкалық-драма театрында Нартай Сауданбекұлының «Әлиханның аманаты» атты пьесасы сахналанды. Ұрпақ санасына сілкініс әкелер қойылымнан алған әсерім ерекше. Автор пьесаның жазылу себебін Алаш арыстарының рухына бағыштау және ұлт көсемі Әлихан Бөкейханның 150 жылдық мерейтойымен тікелей байланыстырады. Қойылым тас түрмед..
21.02.2021
Алаш арқауы
Жардың шетіндегі, желдің өтіндегі тіл
(Қазақ тілінің бүгінгі проблемаларының түп-төркіні осыдан жүз жылдан астам уақыт бұрынғы қоғамдық ахуалда көрініс тапты)  Қазақ Елінде ХІХ және ХХ ғасырлардың тоғысында Ағартушылық қозғалыс айқын аңғарылып, ол көбіне-көп ұлт азаттығына ұмтылу аңсарымен ұштасты. Мағжанның:  «Сезінбей өзінікін, өзгенікін, Аты өшкір оқығандар нетіп жатыр?» – деген өзекжарды өкпесі, Сұлтанмахмұттың: «Пайда, зиян айырсақ, Жүре бермей жегуге», – деген өтінішті талап-т..
12.02.2021
Алаш арқауы
Міржақыптың «математика мектебі»
Бізге бәрінен бұрын белгілі математика оқулығы – қазақтың бірінші романын дүниеге әкелген Міржақып Дулатұлының 1914 жылы Орынборда жарық көрген, бастауыш мектептің екі жылдығына арналған «Есеп құралы». Бұл еңбек туралы тырнақалды пікір іле-шала «Айқап» журналының сол жылғы 19-санында басылған. Ал Кеңес өкіметі тұсында оның «Есеп құралы: бірінші жылдық» (Орынбор, 1922), «Есеп құралы: екінші жылдық» (Қызылорда, 1927) атты оқулықтары жарияланды. Мір..
31.01.2021
Алаш арқауы
"Сұғанақ сұр" қайда екен?
Мұхтар Әуезовтің жоғалып кеткен шығармасы хақында Арғы-бергі тарихты шолып қарасақ, қолына қалам ұстаған данышпан суреткерлердің «тұзы жеңіл, соры қалың» болған қоғамдар аз кездеспейді. Жиырмасыншы ғасырдың басында өте жылдам дамып, әлемде бар озық үрдістерге ғажап түрде лайықталып үлгерген қазақтың жаңа сападағы жазба әдебиетінің ең талантты өкілдерінің маңдайына да қиямет тірлік, қиын тағдыр жазылыпты. Олар шығармаларын  кеңестік, коммунистік и..
31.01.2021
Алаш арқауы
Алаш айнасы
Алаш – Қазақстанның бүгінгі «Мәңгілік ел» мұратын өз тұсында саясат пен руханият тұрғысынан тереңдеткен, айшықтаған кезең атауы. Алаш – Қазақ елінің мемлекет құру тәжірибесі мен мемлекетшілдік мүддесінің үзілмеген арқауы. Алаш – Тәуелсіздік жылдары Қазақстан Республикасының батыл да бастамашыл білік пен парасат, білім мен жауапкершілік тарихына қараған айнасы. 2017 жылы Алаш Орда үкіметінің немесе Алаш автономиясының құрылғанына 100 жыл толды. М..
Тағы жүктеу