قازىرگى كەزەڭدە جاسىل ەكونوميكا ۇعىمى جاھاندىق جانە ۇلتتىق دەڭگەيدەگى ستراتەگيالىق باسىمدىقتاردىڭ بىرىنە اينالىپ وتىر. بۇل باعىت قورشاعان ورتانى قورعاۋ مەن ەكونوميكالىق ءوسىم اراسىنداعى تەپە-تەڭدىكتى ساقتاۋعا نەگىزدەلگەن. كليماتتىڭ وزگەرۋى، تابيعي رەسۋرستاردىڭ سارقىلۋى جانە ەكولوگيالىق تاۋەكەلدەردىڭ ارتۋى ءداستۇرلى ەكونوميكالىق مودەلدەردى قايتا قاراستىرۋ قاجەتتىگىن كورسەتەدى.
جاسىل ەكونوميكا — رەسۋرستاردى ءتيىمدى پايدالانۋ، قورشاعان ورتاعا كەلەتىن زياندى ازايتۋ جانە حالىقتىڭ ءومىر ساپاسىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان جۇيە. ونىڭ نەگىزگى ەلەمەنتتەرىنە جاڭارتىلاتىن ەنەرگيا كوزدەرىن دامىتۋ، ەنەرگيا تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ، قالدىقتاردى باسقارۋ جانە ەكوجۇيەلەردى ساقتاۋ جاتادى. تەوريالىق تۇرعىدان بۇل مودەل تۇراقتى دامۋعا قول جەتكىزۋدىڭ ءتيىمدى قۇرالى رەتىندە قاراستىرىلادى.
الايدا جاسىل ەكونوميكاعا كوشۋ ۇدەرىسى بىرقاتار قيىندىقتارمەن قاتار جۇرەدى. ەڭ الدىمەن، قارجىلىق ماسەلە وزەكتى بولىپ وتىر. ەكولوگيالىق تازا تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ، ءوندىرىستى جاڭعىرتۋ جانە ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ەداۋىر ينۆەستيتسيانى تالاپ ەتەدى. بۇل اسىرەسە ەكونوميكالىق مۇمكىندىكتەرى شەكتەۋلى ەلدەر ءۇشىن كۇردەلى مىندەت.
سونىمەن قاتار تەحنولوگيالىق دايىندىق دەڭگەيى دە ماڭىزدى ءرول اتقارادى. بارلىق مەملەكەتتەردە جاسىل تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋگە قاجەتتى عىلىمي-تەحنيكالىق بازا جەتكىلىكتى ەمەس. بۇل ءوز كەزەگىندە ەلدەر اراسىنداعى دامۋ ايىرماشىلىعىن ارتتىرۋى مۇمكىن. وسىعان بايلانىستى حالىقارالىق ىنتىماقتاستىق پەن تەحنولوگيا الماسۋ ماسەلەسى وزەكتى بولا تۇسەدى.
ەڭبەك نارىعىنا اسەرى دە نازاردان تىس قالمايدى. جاسىل ەكونوميكاعا كوشۋ بارىسىندا ءداستۇرلى سالالاردا جۇمىس ورىندارىنىڭ قىسقارۋى ىقتيمال. مۇنداي جاعدايدا كادرلاردى قايتا دايارلاۋ جانە جاڭا داعدىلاردى مەڭگەرتۋ قاجەتتىلىگى تۋىندايدى. بۇل الەۋمەتتىك ساياساتتىڭ ماڭىزىن ارتتىرادى.
تاعى ءبىر ماڭىزدى اسپەكت — تۇتىنۋ مادەنيەتى. ەكولوگيالىق تۇرعىدان جاۋاپتى مىنەز-قۇلىق قالىپتاستىرۋ جاسىل ەكونوميكانىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرادى. الايدا قازىرگى قوعامدا بۇل باعىتتاعى وزگەرىستەر باياۋ جۇرۋدە. سوندىقتان اقپاراتتىق-اعارتۋشىلىق جۇمىستار مەن ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ ءرولى ارتادى.
قازاقستان جاعدايىندا جاسىل ەكونوميكاعا كوشۋ كەزەڭ-كەزەڭىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ كەلەدى. ەلدە جاڭارتىلاتىن ەنەرگيا كوزدەرىن دامىتۋ، ەنەرگيا تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ جانە ەكولوگيالىق جوبالاردى قولداۋ باعىتىندا بىرقاتار باعدارلامالار قابىلدانعان. دەگەنمەن، بۇل سالادا ءالى دە شەشىمىن تالاپ ەتەتىن ماسەلەلەر بار. ولاردىڭ قاتارىندا قارجىلاندىرۋدىڭ جەتكىلىكسىزدىگى، ينفراقۇرىلىمنىڭ دامىماۋى جانە ەكولوگيالىق باقىلاۋدىڭ السىزدىگى اتالادى.
قورىتىندىلاي كەلە، جاسىل ەكونوميكا — ۇزاق مەرزىمدى جانە كەشەندى دامۋ باعىتى. ول ەكونوميكالىق، ەكولوگيالىق جانە الەۋمەتتىك فاكتورلاردىڭ ءوزارا بايلانىسىن ەسكەرۋدى تالاپ ەتەدى. بۇل باعىتتاعى تابىستى ناتيجەلەرگە قول جەتكىزۋ ءۇشىن جۇيەلى ساياسات، عىلىمي نەگىزدەلگەن شەشىمدەر جانە قوعامنىڭ بەلسەندى قاتىسۋى قاجەت.
