2026 جىلعى 2-3 قازاندا استانادا نەيروحيرۋرگيا مەن نەۆرولوگيانىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى بويىنشا حالىقارالىق كونفەرەنتسيا وتۋدە. فورۋمعا قازاقستان، ۇلىبريتانيا، اقش، رەسەي، قىرعىزستان جانە وزبەكستاننان كەلگەن 150-دەن استام جەتەكشى نەيروحيرۋرگتار، نەۆروپاتولوگتار، عالىمدار مەن مەديتسينالىق ساراپشىلار قاتىستى.
حالىقارالىق كونفەرەنتسيا ورتالىق جانە شەتكى جۇيكە جۇيەسىنىڭ اۋرۋلارىن دياگنوستيكالاۋ مەن ەمدەۋدىڭ زاماناۋي تاسىلدەرىن، جاڭا حيرۋرگيالىق تەحنولوگيالاردى، عىلىمي ازىرلەمەلەردى جانە جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق كومەكتى دامىتۋ پەرسپەكتيۆالارىن تالقىلاۋعا ارنالعان الاڭعا اينالدى.
باعدارلامادا وتاندىق جانە شەتەلدىك ساراپشىلاردىڭ 40 — تان استام باياندامالارى، پلەنارلىق سەسسيالار، كلينيكالىق جانە عىلىمي جوبالاردىڭ پرەزەنتاتسيالارى بار.
كونفەرەنتسيانىڭ اشىلۋى قر دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى اقمارال ءالنازاروۆانىڭ قۇتتىقتاۋ سوزىنەن باستادى. ءىس-شاراعا مەديتسينا جانە عىلىمي قوعامداستىق وكىلدەرى، مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرلەرى دە قاتىستى.
قۇرمەتتى قوناقتاردىڭ قاتارىندا — مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى ورالباي ابدىكارىموۆ، قر پارلامەنتى سەناتىنىڭ ەكس-توراعاسى، قر ەكس-مەملەكەتتىك حاتشىسى جانە قر مەملەكەتتىك قايراتكەرى، مۇناي جانە گاز ونەركاسىبىنىڭ ءبىرىنشى ءمينيسترى راۆيل چەرداباەۆ بار.
«استانادا تاجىريبەسى زاماناۋي نەيروحيرۋرگيانىڭ كەلبەتىن قالىپتاستىراتىن عالىمدار مەن پراكتيكتەردى قابىلداۋ ءبىز ءۇشىن ۇلكەن مارتەبە. بۇگىنگى تاڭدا جاڭا تەحنولوگيالاردى يگەرىپ قانا قويماي، ءبىلىمنىڭ كاسىبي قوعامداستىقتىڭ ورتاق يگىلىگىنە اينالۋى ءۇشىن ءوز تاجىريبەلەرىمەن ءبولىسۋ اسا ماڭىزدى» — دەپ، اتاپ ءوتتى «قازاق نەيروحيرۋرگتار اسسوتسياتسياسى» قب پرەزيدەنتى، «ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعى» اق باسقارما توراعاسى سەرىك اقشولاقوۆ.
قازاقستان جوعارى تەحنولوگيالىق نەيروحيرۋرگيانى دامىتۋدا
قازاقستاندا نەيروحيرۋرگيالىق قىزمەتتى دامىتۋ جۇيكە جۇيەسىنىڭ كۇردەلى اۋرۋلارىن دياگنوستيكالاۋ جانە ەمدەۋ ءۇشىن مۇمكىندىكتەردى كەڭەيتۋمەن، زاماناۋي تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋمەن جانە بەيىندى مامانداردى دايارلاۋمەن سۇيەمەلدەنەدى.
بۇگىنگى تاڭدا ەلدىڭ نەيروحيرۋرگيالىق قىزمەتىنە ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعى جانە 39 وبلىستىق جانە قالالىق اۋرۋحانالار بازاسىنداعى 51 نەيروحيرۋرگيالىق بولىمشە كىرەدى. مۇنداي جۇيە پاتسيەنتتەرگە ەلوردادا عانا ەمەس، وڭىرلەردە دە مامانداندىرىلعان كومەك كورسەتۋگە، ەمدەۋدىڭ بىرىڭعاي تاسىلدەرىن دامىتۋعا جانە زاماناۋي تەحنولوگيالاردى وڭىرلىك دەڭگەيگە بەرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە، قازاقستاندا جىل سايىن 36 مىڭنان استام نەيروحيرۋرگيالىق وتا جاسالادى. كلينيكالىق تاجىريبەگە زاماناۋي ميكرونەيروحيرۋرگيالىق تەحنولوگيالار، كىشى ينۆازيالىق جانە ەندوسكوپيالىق ارالاسۋلار بەلسەندى ەنگىزىلۋدە.
ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعى 2008 جىلى قۇرىلعان وسى جىلدار ارالىعىندا ورتالىقتا 80 مىڭنان اسا پاتسيەنت ەم الىپ، 60 مىڭنان اسا پاتسيەنتكە وپەراتسيا جاسالدى. سونداي-اق ورتالىق جوعارى تەحنولوگيالىق نەيروحيرۋرگيانى دامىتۋدىڭ، كادرلار دايارلاۋدىڭ جانە حالىقارالىق كاسىبي ىنتىماقتاستىقتىڭ نەگىزگى الاڭىنا اينالدى.
وسى جىلدار ىشىندە نەيروحيرۋرگيالىق قوعامداستىقتاردىڭ دۇنيەجۇزىلىك فەدەراتسياسىنىڭ نەيروحيرۋرگيالىق كۋرستارى (WFNS), ەۋروپالىق نەيروحيرۋرگيالىق قوعامدار قاۋىمداستىعىنىڭ ءبىلىم بەرۋ كۋرستارى (EANS), 10 — شى ازيالىق نەيروحيرۋرگتار كونگرەسى، ۋولتەر ە. دەندي اتىنداعى نەيروحيرۋرگيا قوعامىنىڭ 10-شى دۇنيەجۇزىلىك كونگرەسى وتكىزىلدى. كوپتەگەن حالىقارالىق ءبىلىم بەرۋ جوبالارىنىڭ ۇيىمداستىرۋشىسى جانە قاتىسۋشىسى «قازاق نەيروحيرۋرگتار اسسوتسياتسياسى» قب، ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعى.
حالىقارالىق الماسۋ-قازىرگى زامانعى مەديتسينانى دامىتۋدىڭ ءبىر بولىگى
قازىرگى نەيروحيرۋرگيا قارقىندى دامىپ كەلەدى. كلينيكالىق پراكتيكاعا جاڭا كىشى ينۆازيالىق جانە ەندوسكوپيالىق ادىستەر ەنگىزىلىپ، نەيروناۆيگاتسيا، تامىرلى جانە فۋنكتسيونالدى حيرۋرگيا، ومىرتقا جانە جۇلىن اۋرۋلارىن ەمدەۋ تەحنولوگيالارى جەتىلدىرىلۋدە.
مۇنداي جاعدايدا حالىقارالىق كاسىبي الماسۋ دامۋدىڭ ماڭىزدى قۇرالىنا اينالادى: ماماندار كلينيكالىق تاجىريبەنى سالىستىرۋعا، كۇردەلى جاعدايلاردى تالقىلاۋعا، جاڭا تەحنولوگيالارمەن تانىسۋعا جانە زاماناۋي تاسىلدەردى تاجىريبەگە بەيىمدەۋگە مۇمكىندىك الادى.
ءدال وسىنداي فورمات استانادا حالىقارالىق كونفەرەنتسيا اياسىندا جۇزەگە اسىرىلدى. 2026 جىلدىڭ مامىر ايىندا ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعى تۇركيا، ۇلىبريتانيا، وڭتۇستىك كورەيا، قىتاي، پاكىستان جانە باسقا ەلدەردىڭ ماماندارىن بىرىكتىرەتىن Kazakh Spine Days حالىقارالىق كونفەرەنتسياسىن وتكىزدى.
كاسىبي مەكتەپتەر ساباقتاستىعى
سالتاناتتى اشىلۋ تاقىرىبىنىڭ ءبىرى - كاسىبي ءومىربايانى قازاقستانمەن بايلانىستى رەسەي مەملەكەتتىك سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى، رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن عىلىمي قايراتكەرى، بەلگىلى عالىم جانە نەۆرولوگ، اكادەميك ن.ن. بۋردەنكو اتىنداعى ۇلتتىق مەديتسينالىق نەيروحيرۋرگيا زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ باس عىلىمي قىزمەتكەرى، پروفەسسور لەونيد بولەسلاۆوۆيچ ليحتەرماننىڭ 95 جىلدىعى بولدى. ءىس-شارا بارىسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيتسە-ءمينيسترى ماناس رامازانوۆ سالانىڭ دامۋىنا قوسقان ەلەۋلى ۇلەسىن باعالاي وتىرىپ، لەونيد بولەسلاۆوۆيچكە دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ «سالاعا قوسقان ۇلەسى ءۇشىن» توسبەلگىسىن تابىس ەتتى.
كاسىبي ساپارىنىڭ باسىندا لەونيد ليحتەرمان اقتوبە وبلىسىنىڭ پسيحونەۆرولوگيالىق ديسپانسەرىندە رەزيدەنت بولىپ جۇمىس ىستەدى. بۇگىنگى تاڭدا بۇل كاسىبي بايلانىس جالعاسۋدا: ول قازاقستاننىڭ پروفيلاكتيكالىق مەديتسينا اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى جانە ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعىنىڭ قۇرمەتتى پروفەسسورى. «قازاقستان نەيروحيرۋرگياسى جانە نەۆرولوگياسى» عىلىمي جۋرنالىندا ونىڭ ەسىمىنە ارنالعان ايدار دا بار.
«پروفەسسور ليحتەرماننىڭ ءومىرى مەن ەڭبەگى — ناعىز عىلىمنىڭ شەكارانى بىلمەيتىندىگىنىڭ، ال ءبىزدىڭ ماماندىعىمىزدىڭ شىنايى كۇشى — مەكتەپتەر ساباقتاستىعىندا جانە بىلىممەن بولىسۋگە دايىن ەكەندىگىنىڭ تاماشا مىسالى» — دەپ، اتاپ ءوتتى سەرىك اقشولاقوۆ.
كاسىبي ديالوگقا ارنالعان حالىقارالىق الاڭ
كونفەرەنتسيا استانادا قازاقستان رەسپۋبليكاسى تاۋەلسىزدىگىنىڭ 35 جىلدىعىمەن تۇسپا –تۇس وتۋدە، بۇل تاۋەلسىزدىك جىلدارىنداعى وتاندىق مەديتسينانى دامىتۋ ناتيجەلەرىنىڭ ءبىرى — ءوزىنىڭ كاسىپتىك مەكتەبىن قالىپتاستىرۋ، جوعارى تەحنولوگيالىق كومەكتى دامىتۋ جانە قازاقستاندىق مامانداردىڭ حالىقارالىق عىلىمي ىنتىماقتاستىققا بەلسەندى قاتىسۋىن كورسەتەدى.
كونفەرەنتسياعا قاتىسۋشىلار ءۇشىن - بۇل ءوز تاجىريبەسىن ۇسىنۋ، سالانىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن تالقىلاۋ جانە نەيروحيرۋرگيا مەن نەۆرولوگيانى ودان ءارى دامىتۋ باعىتتارىن انىقتاۋ مۇمكىندىگى.
