جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسى جاريالانعان كۇنى ماجىلىستە «AMANAT» پارتياسى فراكتسياسىنىڭ قۇجاتتى تالقىلاۋعا ارنالعان جيىنى ءوتتى.
دەپۋتاتتار مەملەكەتتىڭ ورنىقتى دامۋى مەن قوعامدى بىرىكتىرۋدەگى جاڭا كونستيتۋتسيانىڭ تاريحي ماڭىزىن اتاپ ءوتتى. فراكتسيا نەگىزگى زاڭ جوباسىنا تولىق قولداۋ ءبىلدىرىپ، ونى تۇسىندىرۋگە جانە قوعامدىق تالقىلاۋعا بەلسەندى قاتىسۋعا دايىن ەكەنىن مالىمدەدى.
جيىندى اشقان ءماجىلىس سپيكەرى، «AMANAT» پارتياسىنىڭ توراعاسى ەرلان قوشانوۆ جاڭا كونستيتۋتسيانىڭ ءماتىنى قوعاممەن بىرلەسىپ ازىرلەنگەنىن، ال قۇجات مەملەكەت باسشىسىنىڭ «ادىلەتتى قازاقستان» قۇرۋ جولىنداعى اۋقىمدى رەفورمالارىنىڭ زاڭدى جالعاسى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«جاڭا كونستيتۋتسيا حالىقپەن اشىق ديالوگ بارىسىندا قالىپتاسىپ، جۇرتشىلىقتىڭ شىنايى مۇددەسىن كورسەتەدى. سوندىقتان ونى «حالىق كونستيتۋتسياسى» دەپ اتاۋعا تولىق نەگىز بار. ول ەلىمىزدىڭ ورنىقتى دامۋىنىڭ بەرىك نەگىزى بولىپ، ۇلتىمىزدى بىرىكتىرەتىن فاكتورعا اينالۋى ءتيىس. ءار بابىن، ءار نورماسىن حالىققا كەڭىنەن ءتۇسىندىرۋىمىز قاجەت. «AMANAT» پارتياسى وسى جۇمىستىڭ بەل ورتاسىندا بولۋعا ءتيىس. بۇل ءبىزدىڭ تاريحي ميسسيامىز»، – دەدى ەرلان قوشانوۆ.
پارتيا توراعاسى كونستيتۋتسيا جوباسىنا بيلىك پەن قوعامنىڭ – ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كەڭەسى، ۇلتتىق قۇرىلتاي، قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى وتىرىستارىندا وتكەن جان-جاقتى تالقىلاۋلاردىڭ ناتيجەلەرى ەنگەنىن، قۇجاتتا قازاقستاندىقتاردىڭ ارمان-تىلەكتەرى مەن ۇمتىلىستارى كورىنىس تاپقانىن اتاپ ءوتتى. جوبانىڭ كىرىسپەسىندە قازىرگى ۋاقىتتا حالىققا جاقىن قۇندىلىقتار – زاڭ مەن ءتارتىپ، ادال ازامات، تازا قازاقستان – بەينەلەنگەن. بۇل قۇندىلىقتار كونستيتۋتسيانىڭ بارلىق نورماسىنا بويلاي ءوتىپ، مەملەكەتتىڭ دامۋىنا نەگىز بولادى.
ەرلان قوشانوۆ مەملەكەتتىڭ بولاشاق زاڭ شىعارۋشى ورگانى – قۇرىلتايعا توقتالدى. جاڭا ءبىر پالاتالى پارلامەنت ايتارلىقتاي كۇشەيتىلگەن وكىلەتتىكتەرگە يە بولىپ، بيلىك تارماقتارى اراسىنداعى تەڭگەرىمدى قايتا قالىپتاستىرادى. قۇرىلتايدى پارتيالىق ءتىزىم ارقىلى قالىپتاستىرۋ قوعامداعى بارلىق الەۋمەتتىك توپتاردىڭ مۇددەسىن كەڭ ءارى جاۋاپتى تۇردە بىلدىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
جاڭارتىلعان قۇرىلتاي مەملەكەت باسشىسىنىڭ «كۇشتى پرەزيدەنت – ىقپالدى پارلامەنت – ەسەپ بەرەتىن ۇكىمەت» فورمۋلاسىن بەكىتەدى. سونىمەن قاتار مەملەكەت باسشىسىنىڭ «حالىق كەڭەسى» قۇرۋ جونىندەگى باستاماسى كونستيتۋتسيا جوباسىندا كورىنىس تاپتى. بۇل ينستيتۋت ەتنوستاردىڭ، كونفەسسيالاردىڭ، وڭىرلەردىڭ مۇددەسىن ەسكەرە وتىرىپ، مەملەكەتتىك شەشىمدەر قابىلداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
جاڭا كونستيتۋتسيا العاش رەت ادامي كاپيتالدى دامىتۋعا باعىتتالعان. ياعني، مەملەكەتتىڭ بارلىق رەسۋرسى ازاماتتاردىڭ الەۋەتىن اشۋعا جانە قولداۋعا جۇمسالادى. ادىلەت ءمينيسترى ەرلان سارسەمباەۆ كونستيتۋتسيا جوباسى ادامعا باعدارلانعان مەملەكەت مودەلىن بەكىتەتىنىن، قوعامدى بىرىكتىرۋ ماقساتىنداعى ء«بىرتۇتاس قازاقستان حالقى» ۇعىمىن ەنگىزەتىنىن اتاپ ءوتتى. سونداي-اق دەربەس دەرەكتەردى قورعاۋ مەن ادام قۇقىعىن قامتاماسىز ەتۋ نورمالارى ناقتى كورسەتىلگەن.
جيىندا دەپۋتاتتار جاڭا كونستيتۋتسياداعى نەگىزگى جاڭالىقتاردى تالقىلادى. باقىتجان بازاربەك پروپورتسيونالدى سايلاۋ جۇيەسىنىڭ ساياساتكەرلەردىڭ سايلاۋشىلار الدىنداعى جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىراتىنىن ايتتى. قايرات بالابيەۆ «زاڭ مەن ءتارتىپ» قاعيداتى تاربيەدەن باستالۋى كەرەگىن جەتكىزدى. سنەجاننا يماشەۆا ادام جانە ونىڭ قۇقىعى مەملەكەت باسىمدىعى رەتىندە كونستيتۋتسيا دەڭگەيىندە بەكىتىلەتىنىن اتاپ ءوتتى. يۋليا كۋچينسكايا جاڭا كونستيتۋتسيا ازاماتتاردىڭ بەلسەندى قاتىسۋىنا، جاۋاپكەرشىلىككە جانە ناقتى ىقپال ەتۋگە نەگىزدەلەتىنىن ايتتى.
نۇرتاي سابيليانوۆ ءبىر پالاتالى پارلامەنت اشىق جاۋاپكەرشىلىك پەن قوعامنىڭ بيلىككە سەنىمىن ارتتىراتىنىن، نارتاي سارسەنعاليەۆ ءبىلىم، عىلىم جانە يننوۆاتسيالاردى ادامي كاپيتال رەتىندە مويىندايتىنىن، نيكيتا شاتالوۆ پارلامەنت كەلىسىمىمەن تاعايىندالاتىن ۆيتسە-پرەزيدەنت ينستيتۋتى بيلىك تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتەتىنىن اتاپ ءوتتى.
فراكتسيانىڭ بارلىق دەپۋتاتى جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسىنىڭ ماڭىزىن جوعارى باعالاپ، وعان قولداۋ ءبىلدىردى.
