قازاقستان 2030 جىلعا قاراي ىشكى نارىقتى مۇناي ونىمدەرىمەن تولىق قامتاماسىز ەتىپ، ولاردى ورتالىق ازيا ەلدەرىنە ەكسپورتتاۋ مۇمكىندىگىنە يە بولۋدى جوسپارلاپ وتىر. بۇل تۋرالى ەنەرگەتيكا ءمينيسترى ەرلان اقكەنجەنوۆ مالىمدەدى، دەپ حابارلايدى «ادىرنا» ءتىلشىسى.
دەپۋتات ستانيسلاۆ ششەرباكوۆتىڭ سۇراعىنا جاۋاپ بەرگەن مينيستر قازىرگى ۋاقىتتا قازاقستاندا ءۇش ءىرى مۇناي وڭدەۋ زاۋىتى جۇمىس ىستەيتىنىن ايتتى.
وتكەن جىلى اتالعان كاسىپورىندار 18,4 ملن توننا مۇناي وڭدەپ، شامامەن 15,5 ملن توننا مۇناي ءونىمىن وندىرگەن. اقكەنجەنوۆتىڭ سوزىنشە، وتاندىق ءوندىرىس ىشكى نارىقتاعى سۇرانىستىڭ 90 پايىزدان استامىن قامتاماسىز ەتەدى. الايدا قازاقستان ازىرگە اۆياتسيالىق وتىنعا دەگەن قاجەتتىلىكتى تولىق وتەي الماي وتىر.
ء«بىز جىل سايىن اۆياوتىنمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىنە تاپ بولامىز. قازىرگى تاڭدا رەسەيدەن شامامەن 300 مىڭ توننا اۆياتسيالىق وتىن يمپورتتايمىز. بۇل كەلىسىم رەسەي اۋماعىنان اۆياوتىندى كەدەندىك باجسىز اكەلۋگە مۇمكىندىك بەرەدى»، – دەدى مينيستر.
ەلدە سونداي-اق شامامەن 25 شاعىن مۇناي وڭدەۋ زاۋىتى جۇمىس ىستەيدى. دەگەنمەن، ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ باسشىسى ولاردىڭ باسىم بولىگى كەدەن وداعىنىڭ تەحنيكالىق رەگلامەنتى تالاپتارىنا ساي كەلەتىن، ەكولوگيالىق كلاسى ك4-تەن تومەن ەمەس جانە كۇكىرت مولشەرى بەلگىلەنگەن دەڭگەيدەن اسپايتىن وتىن وندىرمەيتىنىن اتاپ ءوتتى.
ىشكى نارىقتى تولىق قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قازاقستان قولدانىستاعى مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارىنىڭ قۋاتىن ارتتىرماق. اتاپ ايتقاندا، شىمكەنت مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىنىڭ قۋاتىن جىلىنا 6 ملن توننادان 12 ملن تونناعا دەيىن ەكى ەسە ۇلعايتۋ جوسپارلانعان. جوبانىڭ تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگىزدەمەسىن 2026 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن اياقتاپ، كەيىن ونى ءىس جۇزىندە جۇزەگە اسىرۋ كوزدەلىپ وتىر.
پاۆلودار مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىنىڭ قۋاتىن جىلىنا قوسىمشا 2 ملن تونناعا ارتتىرۋ جوسپارلانۋدا. ال اتىراۋ مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىندا قولدانىستاعى شەكتەۋلەردى جويۋ، سونىڭ ىشىندە ديزەل وتىنىن گيدروتازارتۋدىڭ قوسىمشا جەلىلەرىن سالۋ كوزدەلگەن.
بۇدان بولەك، قازاقستان جاڭا مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىن سالۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋدا. ىقتيمال ورىندار رەتىندە ۇلىتاۋ، اتىراۋ جانە ماڭعىستاۋ وبلىستارى زەرتتەلىپ جاتىر.
«قازىر كەڭەسشىلەر ءتيىستى جۇمىستاردى جۇرگىزىپ جاتىر. جىل سوڭىنا دەيىن تەحنيكالىق، ەكونوميكالىق جانە ينفراقۇرىلىمدىق ماسەلەلەر تولىق شەشىلەدى دەپ كۇتىپ وتىرمىز»، – دەدى اقكەنجەنوۆ.
ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ بولجامىنشا، مۇناي وڭدەۋ قۋاتتارىن كەڭەيتۋ قازاقستانعا 2030 جىلعا قاراي ىشكى نارىقتى تولىق قامتاماسىز ەتىپ قانا قويماي، دايىن مۇناي ونىمدەرىن ورتالىق ازيا ەلدەرىنە ەكسپورتتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
تالقىلاۋ بارىسىندا دەپۋتات اببات ورىسباەۆ رەسەيدەن جەتكىزىلىمدەر قىسقارعان جاعدايدا قازاقستاننىڭ باسقا ەلدەردەن مۇناي ونىمدەرىن ساتىپ الۋ مۇمكىندىگى بار-جوعىن سۇرادى.
اقكەنجەنوۆ مۇنداي مۇمكىندىك بار ەكەنىن، الايدا ەۋروپادان جەتكىزىلەتىن مۇناي ونىمدەرىنىڭ باعاسى وتىن قۇنى مەن كۇردەلى لوگيستيكاعا بايلانىستى ەداۋىر قىمبات بولاتىنىن ايتتى.
«ەۋروپا ەلدەرىنەن مۇناي ونىمدەرىن يمپورتتاعان جاعدايدا لوگيستيكالىق قيىندىقتار تۋىنداۋى مۇمكىن. وتىندى الدىمەن قارا تەڭىز ارقىلى جەتكىزىپ، كەيىن ۆاگوندارعا قۇيىپ، قازاقستانعا تاسىمالداۋ قاجەت بولادى. بۇل قوسىمشا لوگيستيكالىق شىعىندارعا اكەلەدى»، – دەپ ءتۇسىندىردى مينيستر.
ونىڭ ايتۋىنشا، بۇل تۇرعىدا رەسەيدەن جەتكىزىلەتىن ونىمدەر تيىمدىرەك، ويتكەنى ەكى ەلدىڭ ورتاق شەكاراسى بار جانە رەسەيلىك مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارىنىڭ كوپشىلىگى شەكارا ماڭىندا ورنالاسقان.
ء«بىزدىڭ ورتاق شەكارامىز وتە ۇزىن، ال مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارى نەگىزىنەن شەكارا بويىندا ورنالاسقان. بۇل مۇناي ونىمدەرىن قازاقستانعا جەدەل جەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى»، – دەدى اقكەنجەنوۆ.
اقكەنجەنوۆتىڭ ايتۋىنشا، رەسەيمەن جاسالعان كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ مۇناي ونىمدەرىن جەتكىزۋدەگى ەكونوميكالىق ءارى لوگيستيكالىق ماسەلەلەردى ءتيىمدى شەشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
