تاۋلى قاراباق ءپۋتيننىڭ باس اۋرۋىنا اينالدى

957

اقش پرەزيدەنتتىگىنە سايلانعان دجو بايدەندى قۇتتىقتاعانداردىڭ اراسىندا رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين جوق. ەسەسىنە ول كەشە كاۆكازداعى مازاسىز ايماق – تاۋلى قاراباق ماسەلەسىنە كوپ كوڭىل ءبولدى دەپ حابارلايدى «ادىرنا» ۇلتتىق پورتالى ازاتتىققا سىلتەمە جاساپ.

پۋتين فرانتسيانىڭ جانە تۇركيانىڭ باسشىلارىمەن تاۋلى قاراباقتاعى قاقتىعىستى تەلەفون ارقىلى تالقىلادى. ال ارمەنيا وتكەن ءتۇنى داۋلى ايماقتاعى نەگىزگى قالا ماڭىندا "كەسكىلەسكەن ۇرىس" ءجۇردى دەپ حابارلادى.

7 قاراشاداعى تەلەفونمەن بولعان سۇحباتتا رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين مەن فرانتسيا پرەزيدەنتى ەممانۋەل ماكرون تاۋلى قاراباق ايماعىنداعى ەتنيكالىق ارمياندار مەن ازەربايجان كۇشتەرى اراسىندا سوعىس ءجۇرىپ جاتقانىنا جانە ۇرىسقا سيريا مەن ليۆيادان كەلگەن جاساقتاردىڭ ارالاسقانىنا الاڭداۋشىلىق ءبىلدىردى. كرەمل تاراتقان مالىمدەمەدە وسىلاي دەلىنگەن.

پرەزيدەنتتەر ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ (ەقىۇ) مينسك توبى ارقىلى جانە باسقا جولدارمەن ەكى تاراپقا ارااعايىن بولۋ ارەكەتىن جالعاستىراتىنىن ايتتى. مينسك توبى تاۋلى قاراباق داۋىن شەشۋ ماقساتىندا 1992 جىلى قۇرىلعان، ونى رەسەي، فرانتسيا جانە اقش بىرلەسىپ باسقارادى.

سول كۇنى پۋتين تۇركيا پرەزيدەنتى رەجەپ تايىپ ەردوعانمەن سويلەستى. ەردوعان رەسەي باسشىسىنا ارمەنيا ازەربايجان جەرىنەن شىعىپ، "كەلىسسوز ۇستەلىنە وتىرۋى ءتيىس" دەگەن پىكىر ايتقان. بۇل مالىمدەمەنى رەسمي انكارا تاراتتى.

1990 جىلدارى ازەربايجاننان ءبولىنىپ شىقتىق دەپ جاريالاعان تاۋلى قاراباق ايماعىندا بيىلعى قىركۇيەكتىڭ سوڭىندا قاقتىعىس قايتا باستالدى. سودان بەرى ازەربايجان كۇشتەرى مەن ارمەنيانىڭ قولداۋىنا سۇيەنەتىن جاساقتار ايماقتى باقىلاۋ ءۇشىن سوعىسىپ جاتىر.

التى اپتاعا جۋىق اتىس سالدارىنان كەمىندە 1 مىڭ ادام قازا بولدى. قۇرباندار سانى بۇدان دا كوپ بولۋى مۇمكىن. بۇل – شيرەك عاسىردان بەرى شەشىلمەي كەلە جاتقان كونفليكتىنىڭ ەڭ قاندى كەزەڭى بولىپ وتىر. بىرنەشە رەت ۋاقىتشا بىتىمگە تالپىنىس جاسالعانىمەن، ولار ناتيجە بەرمەدى.

تۇركيا سەپاراتيستەرمەن كۇرەستە ازەربايجانعا كومەكتەسۋ ءۇشىن قاراباققا جالدامالى اسكەر جىبەرىپ وتىر دەپ ايىپتالادى. ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، انكارا ۇزاقتان بەرى ماسكەۋ ۇستەمدىك ەتىپ كەلە جاتقان كەلىسسوز ۇستەلىنە وتىرعىسى كەلەدى.

ماسكەۋ ۇستەمدىك ەتەتىن ۇجىمدىق قاۋىپسىزدىك شارتى ۇيىمىنا جانە ەۋرازيا ەكونوميكالىق وداعىنا مۇشە ارمەنيا ءداستۇرلى وداقتاستى – رەسەيدەن كومەك سۇرادى.

سول كۇنى ارمەنيا ازەربايجان كۇشتەرىنىڭ تاۋلى قاراباقتاعى باستى ەلدىمەكەندەردىڭ ءبىرى ءشۋشيدى (ازەربايجان تىلىندە شۋشا) اتقىلاعانىن، ولارعا تويتارىس بەرىلگەنىن حابارلادى.

ازەربايجان قورعانىس ءمينيسترى شۋشاعا شابۋىل جاسالدى دەگەن اقپارات "مۇلدە شىندىققا جاناسپايدى" دەدى.

توبەدە ورنالاسقان شۋشا بولىنگەندىك دەپ جاريالاعان ايماق ورتالىعى – ستەپاناكەرتتى ارمەنيا اۋماعىمەن جالعاپ جاتقان كۇرە جولدا ورنالاسقان. ارمەنيا ايماقتىڭ تاۋەلسىزدىگىن مويىنداماعانىمەن، قاراباقتاعى سەپاراتيستەردىڭ تاۋەلسىزدىك جولىنداعى كۇرەسىن قولدايدى.

پىكىرلەر
رەداكتسيا تاڭداۋى