"اق الا وردام قونعان جۇرت..." ورىنبور – رەسەيدە قالعان استانا

285
Adyrna.kz Telegram
https://www.adyrna.kz/storage/uploads/8ngkcCQjUoXiHdKl2aBSEsA2Pez0rKtyKj0y3MIe.jpg

1925 جىلى 9 اقپان كۇنى قازاق اكسر ورتالىق اتقارۋ كوميتەتى تورالقاسى ەل استاناسىن ورىنبوردان اقمەشىتكە كوشىرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. سوڭىنان ورىنبور رەسەي قۇرامىنا ءوتتى.

سول جىلدىڭ 15–19 ءساۋىرى ارالىعىندا اقمەشىتتە وتكەن كەڭەستەردىڭ بۇكىلقازاقستاندىق V سەزىندا بۇدان باسقا دا شەشىمدەر قابىلداندى. عاسىرلار بويى بۇرمالانىپ كەلگەن «كيرگيز» اتاۋى رەسمي تۇردە «قازاق» دەپ تۇزەتىلىپ، «كيرگيز اكسر» اتاۋى «قازاق اكسر» بولىپ وزگەرتىلدى. 

1925 جىلدىڭ كوكتەمى مەن جازىندا مەملەكەتتىك باسقارۋ ورگاندارى تۇگەلدەي سىر بويىنا كوشىرىلىپ، قىزىلوردا قىسقا ۋاقىت ىشىندە جاس رەسپۋبليكانىڭ ساياسي، مادەني جانە رۋحاني ورتالىعىنا اينالدى. ال بۇرىنعى استانا ورىنبور قالاسى مەن ونىڭ گۋبەرنياسى رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ قۇرامىنا ءوتتى.

1927 جىلى استانانى الماتىعا كوشىرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانىپ، 1929 جىلى بۇل ۇدەرىس تولىق اياقتالدى. كوركەم تابيعاتى مەن قولايلى گەوگرافيالىق ورنى بار الماتى 1997 جىلعا دەيىن قازاقستاننىڭ باس قالاسى بولىپ، عىلىم مەن مادەنيەتتىڭ ءىرى ورتالىعىنا اينالدى. تاۋەلسىزدىك داۋىرىندە ەلوردانى سارىارقا تورىنە كوشىرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانىپ، بۇل مارتەبە استاناعا بەرىلدى.

پىكىرلەر