1920 جىلدىڭ 9 ناۋرىزىندا كازرەۆكوم 1917 جىلى قازاق دالاسىندا قۇرىلعان تۇڭعىش ۇلتتىق ۇكىمەت – «الاشوردا» اۆتونومياسىن جانە ونىڭ ايماقتىق بولىمشەلەرىن تاراتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى.
ءاليحان بوكەيحان، احمەت بايتۇرسىنۇلى، مىرجاقىپ دۋلاتۇلى، جۇسىپبەك ايماۋىتوۆ سىندى قازاقتىڭ كورنەكتى زيالىلارى ۇلت مۇددەسى جولىندا بىرىگىپ، «الاش» قوزعالىسىن قالىپتاستىردى. بۇل قوزعالىس پەن «الاشوردا» ۇكىمەتىنىڭ قازاق تاريحىنداعى ورنى ەرەكشە.
XIX عاسىردىڭ سوڭى مەن XX عاسىردىڭ باسىندا قالىپتاسقان قازاقتىڭ ۇلتتىق-دەموكراتيالىق ينتەلليگەنتسياسى قۇرعان ۇلت-ازاتتىق قوزعالىس تاريحتا «الاش قوزعالىسى» دەگەن اتپەن بەلگىلى. بۇل ۇعىم ءۇش نەگىزگى قۇرامداس بولىكتەن تۇرادى:
- «الاش» پارتياسى;
- «الاش اۆتونومياسى» اتتى قازاق مەملەكەتتىگى;
- سول اۆتونوميانى باسقارعان «الاشوردا» ۇكىمەتى.
الاش قوزعالىسىنىڭ جەتەكشىلەرى ۇلتتىق مۇددەگە ساي ءۇش نەگىزگى ماقساتتى العا قويدى. بىرىنشىدەن، پاتشالىق رەسەي وتارلاۋ ساياساتى كەزىندە بولشەكتەنىپ كەتكەن قازاق جەرىنىڭ تۇتاستىعىن قالپىنا كەلتىرۋ. ەكىنشىدەن، ۇلتتىق بىرلىككە نەگىزدەلگەن قازاق مەملەكەتتىگىن جاڭعىرتۋ. ۇشىنشىدەن، رەفورما مەن ەۆوليۋتسيالىق دامۋ جولى ارقىلى قازاقستاندى وركەنيەتتى ەلدەردىڭ قاتارىنا قوسۋ.
1920 جىلى كەڭەس وكىمەتى كۇشتەپ تاراتقان الاشوردا اۆتونومياسىنان كەيىن، قازاق حالقى تاعى دا 71 جىل بويى بوداندىق جاعدايدا ءومىر ءسۇردى.
ال ەلىنىڭ تاۋەلسىزدىگى ءۇشىن كۇرەسكەن قازاق زيالىلارىنىڭ باسىم بولىگى كەيىن ستاليندىك قۋعىن-سۇرگىننىڭ قۇربانى بولدى. ولاردىڭ ارمانداعان تاۋەلسىزدىگىنە قازاق حالقى تەك 1991 جىلدىڭ سوڭىندا، كەڭەس وداعى ىدىراعاننان كەيىن عانا قول جەتكىزدى.
