Türkıstan oblysy äkımdıgınıŋ qoldauymen «Türkıstan oblysyna Baluan tas sapary» ekspedisiiasynyŋ 2-künı Bäidıbek, Sozaq audandarynda öttı. Ol ūlttyq bahadürlık mūrany jaŋǧyrtuǧa baǧyttalǧan «QAZAQ KÜŞINIŊ KARTASY» mädeni-tanymdyq jobasy aiasynda jüzege asyryluda. Top jetekşısı – «Baluan tas» ūlttyq sport türlerı jäne mädenietı akademiiasynyŋ prezidentı, küş mädenietın zertteuşı Abylaihan Qalnazarov.
Bäidıbek ata, Domalaq ana kesenelerıne ziiarat etumen Bäidıbek audanynda jalǧasqan ıs-şara Baijansaidaǧy «Baluan tas» şatqalyn zerttep zerdeleuge ūlasty. Sondai-aq ekspedisiia müşelerı Bäidıbek ata su qoimasy qūrylysynyŋ jai-japsarymen tanysty. Mūnyŋ arasynda top ökılderı aŋyzy negızınen Esırkep Qoigeldı batyrmen bailanystyrylatyn Aqmeşıt äulie üŋgırın baryp tamaşalady. Būl audanda maǧlūmaty qalǧan, bıraq tasy joǧalǧan Särsen paluannyŋ Baluan tasy men Almaly auyly töŋıregınde boluy yqtimaldy basqa da tastardyŋ ızdestırılgenın atap ötken jön. Mapyraşta atanǧan äigılı rular anasynyŋ da derekterı pysyqtaldy.
Mūnan ärmen qarai sapar barysynda Sozaq audanyndaǧy Ysqaq bab pen Baba Tüktı Şaşty Äziz kesenelerıne ziiarat etılıp, Şolaqqorǧandaǧy Sūltanbek Qojanov atyndaǧy muzeidegı Qajymūqan Mūŋaitpasūlynyŋ soǧys jyldary osy aimaqqa kelıp öner körsetken oiyn tastarynyŋ bölıkterı zertteu men nasihat nysanyna ainaldy. Sonymen qatar Kenesarynyŋ ınısı Nauryzbai batyr men Qoŋyrat Er Tölebai küş synasyp köterısken Baluan tas – Qyzyltastyŋ tarihy tanystyryldy. Ökınışke qarai tastyŋ özı joǧalǧandyqtan, Akademiia ūsynysy boiynşa muliajy ǧana ornatylǧan. Osy qatarda Sozaqta tuǧan qazaqtyŋ eŋ köne ertegısı «Ker Qūla atty Kendebai batyr» da jaŋa zaman tanymy tūrǧysynan zerttep zerdelendı.
Top müşelerı jergılıktı aqsaqaldar auzynan neşeme tyŋ derekterdı jazyp alyp, 2 Baluan tastyŋ tarihyna qanyqty. Sondai-aq jergılıktı azamat Säulenbek Adyrbek şaŋyraǧynda taǧy neşeme mälımet alyp, top müşelerıne ol sozaqtyqtar räsımımen 12 şapan japty.
«Bız Baluan tastardy tezırek tauyp, tarihnamasyn tügendep, jüiege keltırıp qoimasaq keş qalamyz. Onsyz da az saqtalyp qalǧan tastar künnen künge azaiyp bara jatyr. Baryn qorǧap, joǧyn aqparattyq deŋgeide bolsa da qalpyna keltırıp, olardyŋ ūlttyq ideologiiadaǧy orynyn berık bekıtıp qoiǧan jön», – dedı Abylaihan Qalnazarov.
Būdan bölek onyŋ aituynşa, Bäidıbektegı «Baluan tas»şatqaly men Sozaqtaǧy Baba Tüktı Şaşty Äzizdıŋ maŋyzyn airyqşa atap ötu kerek. Sebebı, «Baluan tas» şatqaly yqtimaldy äskeri mekteptıŋ oryny bolsa, Şaşty Äziz baba batyr-paluandardyŋ pırı esepteledı jäne baluantasşylar ideologiiasynyŋ negızın qūraidy. Dala epostaryndaǧy ataqty batyrlardyŋ barlyǧynyŋ osy nysanmen bailanystyryluy tegınnen tegın emes. Tıptı, berıde ötken Qajymūqannyŋ özı osy maŋdy ziiarattap köp jürgen.
Bügıngı künnıŋ qorytyndysy boiynşa «Qazaq küşınıŋ kartasyna» 2 zattyq Baluan tas jeke-jeke nysandar retınde engızılıp, ärbırınıŋ tolyq maǧūlymaty aqparattar bazasyna tırkeldı.
Aita keteiık, būl sapar 21 nauryzǧa deiın jalǧasady jäneärmen qarai Otyrar, Sauran audandary men Türkıstan qalasynda ötedı. Būǧan deiın Sairam, Ordabasy audandarynda ızdestıru jūmystary jürgızılgen bolatyn. Joba avtory – küş mädenietın zertteuşı, Abylaihan Qalnazarov. Ekspedisiiany «Baluan tas» ūlttyq sport türlerı jäne mädenietı akademiiasy ūiymdastyryp otyr.
Qatysuşylar qūramy öte ırıktelgen. Saparǧa arnaiy jasaqtalǧan «Baluan tas» jurnalister men blogerler pulynyŋ tūraqty ökılderı, ǧalymdar men sportşylar bar. Mysaly, Zeiın Älıpbek bastaǧan tılşıler men blogerler qosyny jäne Serık Erǧali bastaǧan ǧalymdar şoǧyry. Sportşylardy äigılı baluan Arman Süleimen bastap jür.
Taǧy bır aita keterlık jait, «QAZAQ KÜŞINIŊ KARTASY» jobasynyŋ tūsauy byltyr Nauryz meiramynda elordada kesılgen bolatyn. Būǧan deiın joba aiasynda Aqtöbe jäne Pavlodar oblystaryna ekspedisiialar ūiymdastyrylyp, alǧaşqy ǧylymi-mädeni derekter jinaqtaldy. Rettık jaǧynan üşınşı Türkıstan baǧyty – jobanyŋ ruhani-tarihi tūrǧydan eŋ maŋyzdy kezeŋderınıŋ bırı. Sonymen qatar būl jolǧy sapar Nauryz meiramy men Türkıstanda ötetın Kökpardan älemdık chempionaty ıs-şarasyna orailastyrylyp otyr.
Jobanyŋ basty maqsaty – qazaqtyŋ dästürlı küş mädenietın zertteu, baluan tastardy ūlttyq mūra retınde jüieleu, olardy zamanaui mädeni ainalymǧa engızu, sondai-aq ūlttyq bıregeilıktı nyǧaitu.
Sonymen, «Baluan tas» saparynyŋ 2-küngı Bäidıbek, Sozaq audandaryna qatysty qorytyndysy osyndai.
