31.03.2020
Ult
Jýrnalıster toqaldan týǵan sııaqtymyz
Elimizdegi áleýmettik jaǵynan eń az qorǵalǵan toptyń biri – jýrnalıster. Olar karantın jarııalanǵan eldegi barlyq aqparatty úı kórmeı, túz jaılap, tabanynan taýsylyp, ómirin qaýipke tigip, damylsyz jetkizip jatyr. Olar karantın jarııalanǵan qalada, a..
31.03.2020
Jańalyqtar
Qazaqstanda koronavırýstan ekinshi adam qaıtys boldy
Qazaqstanda koronavırýstan ekinshi adam qaıtys boldy,-dep habarlaıdy  Tengrinews.kz. Osy saǵatta Nur-Sultan qalasy boıynsha 175 adam, Almaty qalasynda – 82 adam, Qaraǵandy oblysynda - 13 adam, Aqmola oblysynda - 10 adam, Atyraý oblysy - 13 adam, Jamb..
31.03.2020
Ádebıet
Arman Serikuly. Qazirshe maǵan sol ǵana medet
Amanhan Álimuly  aǵa, sizdi ortamyzdan ketti degenge sene alar emespin. Myna qara indettiń kesirinen bir ýys topyraq sala almaı, qoshtasýǵa bara almaı kókiregimiz qars aırylyp, qusaly kúı keshken jaıymyz bar. Keshirshi bizdi aǵataı... Rýhyńyz myqty, ..
31.03.2020
Jańalyqtar
AQSh-ta bezgekke qarsy dárimen koronavırýsty emdeıdi
AQSh azyq-túlik ónimderi men dári-dármekterdiń sapasyn sanıtarlyq qadaǵalaý basqarmasy koronavırýsty ınfekııamen aýyratyn naýqastardy emdeý úshin bezgekke qarsy "Gıdroksıhlorohın" jáne "Hlorohın" preparattaryn qoldanýǵa ruqsat berdi, - dep habarla..
Saıasat
Basty taqyryp
Reseıge kóshetin halyq kóbeıýde
Bıyl elimizden kóshken 45,2 myń halyqtyń 40,9 myńy, ıaǵnı 90%-y TMD elderin tańdaǵan. Al qalǵan 10 paıyz, naqtyraq aıtsaq, 4,3 myń adam basqa elderge kóship ketken kórinedi. Ashyǵyn aıtqanda, shet elge kóship jatqan halyqtyń basym kópshiligi memlekettik tildi meńgermegen. Al separatıstik kózqarastaǵy azamattyń elde qalǵany jón be, joq álde óz otanyna kóshkeni durys pa? Bir qyzyǵy, orys tildi BAQ «Qazaqstannan jappaı qazaq kóship jatyr» dep baıbalam salyp jatyr. Shyn mánisinde, shet elge ketip ja
31.03.2020
Saıasat
Koronavırýs Reseıde jasalǵan ba?
Reseı prezıdenti V.Pýtın G20 (Úlken jıyrmalyq) jıynynda "eger sankııany alsańdar,tájvırýsty joıýǵa kómektesemiz" dep qaldy! Buǵan AQSh nazar aýdaryp jatyr! Bul vırýsty orystar franýzdarmen birigip jasaǵan degen derekter aıtylýda... Noǵaısibir túbinde..
30.03.2020
Saıasat
«Astana proesiniń» jańa mıssııasy – COVID-19 qursaýynan qutqarý
BUU-nyń Jenevada qabyldaǵan «Bosqyndar týraly konvenııasyna» boıynsha, bosqyn(dar) quqyqtyq statýstary sheńberinde BUU-nyń nemese qabyldaýshy eldiń qamqorlyǵyndaǵy tulǵa(lar) bolyp esepteledi. Sondaı-aq, soǵys qaterinen el ishinde qonys aýdarýǵa májb..
27.03.2020
Saıasat
Qyzylorda oblysynyń ákimi alaıaqtyǵy úshin qamaýǵa alyndy
27 naýryzda aqparat quraldarynda Qyzylorda oblysynyń ákimi ustalǵany týraly derek tarady, dep habarlaıdy zakon.kz. Qýanyshbek Ysqaqov alaıaqtyǵy úshin qamaýǵa alynǵan. Keı derekkózderdiń habarlaýynsha, Qyzylorda oblysynyń ákimi Qýanyshbek Ysqaqovty S..
20.03.2020
Saıasat
Nazarbaev Qazaqstan halqyna úndeý jarııalady
QR Tuńǵysh Prezıdent Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń Qazaqstan halqyna úndeýi jarııalandy, - dep habarlaıdy "Adyrna" ulttyq portalynyń  tilshisi. "Qymbatty otandastar! Búginde bárimiz koronavırýstyń jahandyq pandemııaǵa ulasqanyna kýá bolyp otyrmyz. Qazir vırýs jer sharyndaǵy 155-ten astam memlekettiń, sonyń ishinde Qazaqstannyń da aýmaǵyna taralýda. Indettiń geografııalyq órisi úzdiksiz keńeıip, qurbandarynyń sany da ósip keledi. Bul jaǵdaıd..
19.03.2020
Saıasat
Toqaev Prezıdenttik qyzmetinen kete me?
Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstri Dáýren Abaev QR Prezıdentiniń qyzmeti týraly suraqqa jaýap berdi. 2019 jyly 19 naýryzda Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstan Prezıdenti bolyp saılandy. Búgin osy kúnniń mereıtoıy. Sondyqtan da, jelide Q.Toqaevtyń  Memleket basshysy qyzmetinen ketetini týraly áńgime kóbeıip ketti. "Shynymdy aıtsam, mundaı ashanalyq áńgimege túsinikteme berý yńǵaısyz eken. Biraq, ókinishke qaraı, bul taqyryp  sarapshylar men jýrnalıster..
16.03.2020
Saıasat
Koronovırýs: Eýropadaǵy adam ólimi rekordtar tirkeýde
Koronavırýstan eń kóp zardap shekken Eýropanyń úsh elinde qaıǵyly nátıjeler kóbeıe bastady dep habarlaıdy "Adyrna" "Bı-Bı-Sı"-diń orys qyzmetine silteme jasap. Bular Italııa, Ispanııa jáne Franııa. Italııada 24 saǵat ishinde 368 adam qaıtys boldy, al qaıtys bolǵandardyń jalpy sany 1809 jetti; Ispanııada 97 ólim tirkeldi (barlyǵy 288); Franııada - 29 (120). Ulybrıtanııada kúnine 14 naýqas qaıtys bolady, al koronavırýstan qaıtys bolǵandardyń jalpy ..
15.03.2020
Saıasat
Ázimbaı Ǵalı: Soǵys bolmasa boldy
Reseıdi áskerı qylmysy úshin Gaagada halyqaralyq sot kútip tur. Halyqaralyq mh17 ushaǵyn Reseı atqyshtary aspanda ushyp bara jatqan azamattyq ushaqty Donek-Lýgansk ólkesinde (Ýkraına aspanynda) atyp túsirgen. Batys elderi Gaaga qalasynda Reseıdi sol halyqaralyq qylmys úshin aıyptap sottamaq. Aıyptaýdyń negizgi saıası salmaǵy Reseı prezıdenti Pýtınge túspek. Olaı bolsa Reseıdiń halyqaralyq abyroıy odan ary tómendeıdi. Reseıdiń ekonomıkasy sońǵy a..
Mýltımedıa
Aýdıo
Qazaqty qurtatyn nemquraılylyq nemese qara indetten qalaı aman qalamyz?
Aty jaman indetten búkil álem qalt-qult etip qorqyp, úıinde otyr. Sebebi sát saıyn, saǵat saıyn "jaryqtyń jyldamdyǵyndaı" kóz jumǵandar sany artyp keledi. Qaýiptiń kókesi qazaqqa da tónýde. Ay shyndyq sol. "Adyrna" ulttyq portaly aıtýǵa aýyz barmaıtyn dertke "tabý" dástúri boıynsha atyń "qara vırýs" dep at qoıdy. Endeshe osy qara vırýstan qý basyńdy aman alyp qalýdyń qandaı joldary bar ekenin medıına ǵylymdarynyń kandıdaty, PhD doktory, dəriger-kardıolog Dəýrenbek Myrzashuly suhbat berý barysynd
755
Tarıh
Basty taqyryp
Jumbaq jazýdyń kiltin tapqan ǵulama
Búgin – budan 126 jyl buryn baǵzy tórúk rýnıka jazýynyń rýhanı jańǵyrýyna ǵylymı betburys jasaǵan aıtýly kún «Teńrideı Teńride bolǵan tórúk bilgir qaǵan bu taqqa otyrdym. Sózimdi túgel esitkin: sońymdaǵy ini-jıenim, ulym,  bir-eki [jaqyn] rýym, halqym…» (Kúltegin kishi jazý, 1).                 1893 jyl 25 qarasha. Dat ǵalymy Vılgelm Tomsen Danııa Ǵylym Akademııasynyń kezekten tys májilisinde Monǵolııanyń Orqun ózeni boıynan tabylǵan tasbitikke bádizdelge
23.03.2020
Tarıh
Qazaqtardyń áıgili úsh ımperııasy
Qazaqtar  túrkilerdiń «qara shańyraǵyn» ustap otyrǵan  ULY ULYS. Qazaq tarıhyna kóz jiberer bolsaq, QAZAQTAR jeke memleket bolǵanǵa sheıin: Saq, Ǵun, Túrki, Uıǵyr, Úısin-Qańly, Túrkesh, Qarluq, Oǵyz, Hazar (Alshyn) Qımaq, Naıman, Qypshaq, Tatar t.b q..
24.02.2020
Tarıh
Doǵal-Úrpek: kóterilistiń sońǵy shaıqasy
1916 jylǵy ult-azattyq kóterilisi – elimizdiń táýelsizdik jolyndaǵy mańyzdy tarıhı oqıǵalardyń biri. Sonymen qatar, 1917 jyly dál búgin, ıaǵnı, 24 aqpan – Torǵaı dalasynda ataqty Doǵal shaıqasy boldy. Bul Amangeldi Imanov bastaǵan ult-azattyq qozǵaly..
21.02.2020
Tarıh
Qalban Yntyhanuly. Erhýdyń tegi qobyz
Qazaqta Qorqyttyń qobyzy týraly aıtylatyn keremet ańyz bar. Al Qorqyt ata bolsa ejelgi oǵyz taıpasynan shyqqan, Syrdarııa boıynda jasaǵan (IHǵasyr), artynda óshpes ádebı-mýzyka murasy qalǵan tarıhı tulǵa. Qobyz qazaqtyń dástúrli ulttyq mýzka aspabtar..
05.02.2020
Tarıh
 Shoqan Ýálıhanov  Qytaıdyń qulaýyn boljaǵan. Ejelgi Rımge uqsas
Bizdiń uly ata-babalarymyzdy ǵalymdardy, aqyndardy nemese bıleýshilerdi eske alyp, qurmetteý úshin kelesi mereıtoılyq kúndi kútýdiń qajeti joq. 29 jasynda qujattarǵa sáıkes musylmansha esimi Muhammed-Hanafııa bolǵan talantty ǵalym Shoqan Ýálıhanov  ómirden jastaı ótti. Mundaı qysqa ómirde Shoqannyń qaldyrǵan isterin tek Qudaıdyń syıy dep qana túsindire alamyz. Álem ony talantty shyǵystanýshy, orys ofıeri, áskerı barlaý ofıeri retinde jaqsy biledi..
19.01.2020
Tarıh
Orystardan ımperııa jasaǵan nemister
Myna karta 1768 - 70 jylǵy Edil ózeniniń kartasy. Osy kezde Edil ózeniniń ar jaǵyna orys kazaktary men krestıandary kóship kelip poselenıe salyp ornalasyp jatyr. Edildiń ber jaǵy bos jatyr, orys áli oǵan jetken joq. (Bul kezde "Petropavl, Pavlodar, soltústik Qazaqstan bizdiń jer" degen áńgime joq, soltústik Qazaqstan qaıda, orekeń qaıda?) Al sol kezde Jaıyq ózeniniń boıy jaǵalaı mynadaı forpost (bekinis) qaptap turady eken (sýrette). Ony nemis s..
10.01.2020
Tarıh
Qýanysh Jumabek: Qojalar qazaqqa jatady
Qazaq halqynyń tarıhı-mədenı qurylymyndaǵy rýshyldyq – ár qazaq úshin óziniń tegin, jeti atasyn jáne túp tamyryn taný jolynda taptyrmas tárbıe quraly. Qazaqtar qashanda ózara tanysý barysynda bir-birinen rý surasýdy jón sanaǵan. Qojalarǵa elimizde qalyptasqan bul suraqqa jaýap berý qıynǵa soǵatynyn bilemiz. Óıtkeni, qojalardyń shyǵý tarıhy osy ýaqytqa deıin arnaıy zerttelmegendikten, halyqtyń pikiri áralýan. Keıbireýleri qojalardy arabtardyń urpa..
18.12.2019
Tarıh
Səýkeleniń qasıeti
Myń jyldar boıy formasyn ózgertpeı, bastapqy mánin joımaı kele jatqan bir erekshe baskıimimiz bar. Ol "Sáýkele". Eýropa qyzdary basyna aq fatasyn kııýdi armandasa, bizdiń qazaq qyzy úshin sáýkele kııý úlken baqyt bolǵan. Osy kúni toılarda restoranǵa mıllıondap aqsha shashyp, jasandy daýyspen aıtylatyn ánge mıllıondap shyǵyndalatyn, hıt tamadany jaldap tyrashtanatyn baıshykeshter osy sáýkeleniń keremet nusqasyn jan júregi qyzyna jasap berýge aqyl..
Ádebıet
31.03.2020
Ádebıet
Arman Serikuly. Qazirshe maǵan sol ǵana medet
Amanhan Álimuly  aǵa, sizdi ortamyzdan ketti degenge sene alar emespin. Myna qara indettiń kesirinen bir ýys topyraq sala almaı, qoshtasýǵa bara almaı kókiregimiz qars aırylyp, qusaly kúı keshken jaıymyz bar. Keshirshi bizdi aǵataı... Rýhyńyz myqty, ..
30.03.2020
Ádebıet
Belgili aqyn Amanhan Álimuly ómirden ozdy
Belgili aqyn, qazaq ádebıetiniń kórnekti ókili, jýrnalıst Amanhan Álimuly 68 jasynda qaıtys boldy. Amanhan Álimuly 1952 jyly Túrkistan oblysy, Otyrar aýdany, Qojatoǵaı aýylynda dúnıege kelgen. Qazaq ulttyq ýnıversıtetin (1980), M.Gorkıı atyndaǵy búki..
27.03.2020
Ádebıet
Serikjan Mýrasılov: «Ǵashyqtyq oqytý» bastaldy
Búgingi satıra Shala kárister, shala amerıkalyqtar bolmasa shala syǵandar degendi estigenińiz bar ma? Joq.Joq.Joq. Shala degen tek bizge ǵana tán qasiretti qasıet. Sonaý zamandaǵy sózdi sorpasha sapyrǵan Abaılar, Mahambetter, Shákárimderde bolmaǵan q..
25.03.2020
Ádebıet
Úıińde bol!
Úıińde bol, qaraǵym úıińde bol. Eldik ortaq nıette, peıilde bol. Júrer jolyń aýlańnan ári aspasyn Salǵyń kelse keleshek keıinge jol. Úıińde bol, bosqa aıyp taqpa janym. Jaqsylyqtyń kút tosyp hat habaryn. Sen ózińniń saqtasań ómirińdi, Ózgenińde ómirin saqtaǵanyń. Qulaqqaǵys meniki tanys aqyl. Duǵa tilep táńirin tanysa qul. Dárigerler ómirmen kúresýde, Sen ózińmen óziń bop alysa tur. Elge bolsa mahabbat, sezim tunyq, Erler órge ozady tez umtylyp J..
23.03.2020
Ádebıet
Prozopagnozııa nemese joǵalǵan beıne
Jaǵalaý mańynda uzyndyǵy beline sál jetińkiregen shashtary men keń etekti aq kóılegin jel ushyra oınaqtaǵan qyz jalǵyz tur. Oıyna áldene oralatyn sııaqty. * * * Aılyq túskenin estı sala oqý aıaqtap jumysqa kirgeli alǵashqy eńbekaqysyn alýǵa asyqqan ol jaqyn mańdaǵy bankomatqa jaıaýlata tartty. Neshe kúnnen beri sómkesiniń negizgi buryshynan turaqty oryn taba jaıǵasqan kartochkasyn saýsaqtaryn súńgitip jiberip taǵy bir tekserip qoıdy. Ishindegini ..
22.03.2020
Ádebıet
«Ult maqtanyshy». Ǵabıt Músirepov (Vıdeo)
Osydan týra 118 jyl buryn, 1902 jyly Soltústik Qazaqstan oblysynyń Jambyl aýdanynda qazaqtyń áıgili jazýshysy, qoǵam jáne memleket qaıratkeri, Qazaq KSR Ǵylym akademııasynyń akademıgi, ádebı synshy, aýdarmashy, Soıalıstik Eńbek Eri, Qazaqstannyń halyq jazýshysy, Qazaq KSR Ǵylym akademııasynyń Abaı atyndaǵy jáne Sh.Ýálıhanov atyndaǵy memlekettik syılyqtarynyń laýreaty Ǵabıt Mahmutuly MÚSIREPOV dúnıege keldi. Alǵashqyda aýyl moldasynan arabsha hat ..
21.03.2020
Ádebıet
Amangeldi Keńshilikuly. Floberdiń mahabbaty (Jalǵasy)
Ýaqyt qustaı ushyp, kózdi ashyp jumǵansha shashasyna shań juqpaı taǵy eki jyl zaýlap óte shyqty. Mártebeli ýaqytty Qudaıǵa teńegenimizben onyń da júrekti jaralaǵan ǵashyqtyq dertin jazýǵa qudireti jetpeıtinine Gıýstavtyń kózi anyq jetti. Kún artynan synaptaı syrǵanap kúnder ótse de Elızany umyta almady. Aıly túnderde tátti oılardyń tylsymynda jany qysylyp, ony oılaýmen jyl artynan jyldy shyǵaryp saldy. On toǵyzǵa tolǵanda mektepti bitirip, joǵarǵ..
Sport
22.03.2020
Sport
"Real Madrıd" klýbynyń burynǵy prezıdenti koronavırýstan kóz jumdy
Ispanııadaǵy  ataqty "Real Madrıd" klýbynyń  burynǵy prezıdenti Lorenso Sans 76 jasynda koronavırýs indetinen qaıtys boldy. Ol 17 naýryz kúni koronavırýs ınfekııasyn juqtyrdy degen kúdikpen asa aýyr kúıde aýrýhanaǵa túsken. Keıinnen qoıylǵan dıagnozd..
16.03.2020
Sport
«Barys» klýby Gagarın kýbogyna qatysýdan bas tartty
Elordalyq klýb 17 naýryzda pleı-off kezeńinde reseılik «Sıbır» komandasymen kezdesýi tıis bolǵan «Barys» Qurlyqtyq hokkeı lıgasynyń pleı-off kezeńinde oınaýdan bas tartty. Bul týraly klýbtyń resmı saıtynda habarlandy. «Prezıdent Qasym-Jomar..
16.03.2020
Sport
Rahmonovtyń UFC-degi alǵashqy jekpe-jegi keıinge qaldy
Qazaqstandyq faıter Shavkat Rahmonovtyń UFC-degi debıýttik jekpe-jegi keıinge qaldyryldy, dep habarlaıdy Prosports.kz. Sportshy UFC týy astyndaǵy alǵashqy kezdesýin Fight Night 171 týrnıri aıasynda ótkizýi kerek edi. Bul kesh 21 naýryzda Londonda (Ul..
15.03.2020
Sport
Qazaqtyń Jansaıasy úzdik úshtikte
Qazaq eliniń shahmatshy qyzy Jansaıa Ábdimálik Shveıarııanyń Lozanna qalasynda ótken elıtalyq áıelder týrnırinde úshinshi oryn alyp, álemdik shahmatshylardyń tańdaıyn qaqtyrdy. Bul jarysqa klassıkalyq shahmat túrinen qazirgi jáne burynǵy álem chempıondary qytaılyq Jý Vendzýı ( álemdik reıteıngte toǵyzynshy oryn), reseılik Aleksandra Kostenıýk (11-shi oryn), bolgar oıynshysy Antoaneta Stefanova (altynshy oryn) jáne ýkraınalyq Marııa Mýzychýk (segi..
13.03.2020
Sport
Almatydaǵy boks keshi kórermensiz ótýi múmkin
MTK KAZAKHSTAN menedjerlik kompanııasynyń basshysy Asqar Salyqbaev 28 naýryz kúnine josparlanǵan Nauryz Fight Night keshi koronavırýsqa qaramastan ótetinin aıtty. Álemdegi koronavırýstyń ahýalyna baılanysty Nauryz Fight Night keshiniń uıymdastyrý jumystaryna ózgerister enip jatyr. Ókinishke qaraı, álem jáne Qazaqstan dárigerleriniń usynysy boıynsha 28 naýryzǵa josparlanǵan boks keshi kórermensiz ótýi múmkin. Sol úshin de túsinistik tanytýlaryńyzd..
12.03.2020
Sport
Ekinshi altyn. Vasılıı Levıt jeńiske jetti
Iordanııa astanasy Ammanda ótip jatqan 2020 jylǵy Olımpıadaǵa irikteý týrnıriniń fınalyna  óner kórstken Vasılıı Levıt altyn medaldy jeńip aldy, dep habarlaıdy adyrna.kz. 91 keli salmaq boıynsha Jańa Zelandııalyq Devıd Naıka  kezdesken otandasymyz alǵashqy raýndta báseń bolǵanymen sońǵy maıdanda aıqyn basymdyqty qoldan bermedi. Tóreshilerdiń bir aýyz sheshimimen jerlesimiz jeńimpaz atanyp, lıenzııalyq týrnırdyń altyn medalyn qorjynǵa saldy. &nbsp..
12.03.2020
Sport
Bekzat Nurdáýletov altyn medal enshiledi
Iordanııa astanasy Ammanda ótip jatqan 2020 jylǵy Olımpıadaǵa irikteý týrnıriniń fınalyna 81 keli salmaq dárejesinde óner kórstken Bekzat Nurdaýletov altyn medaldy jeńip aldy, dep habarlaıdy adyrna.kz. 81 keli salmaq boıynsha avstralııalyq Paýlo Aýkýsomen kezdesken otandasymyz úsh raýnd boıy rıng tórinde atoı salyp, qarsylasyna des bermedi. Tóreshilerdiń bir aýyz sheshimimen jerlesimiz jeńimpaz atanyp, lıenzııalyq týrnırdyń altyn medalyn qorjynǵa..