Päterdı ipotekaǧa satyp alu – ondaǧan jylǧa sozyluy mümkın maŋyzdy qarjylyq mındetteme. Alaida köpşılık räsımdelıp qoiǧan tūrǧyn üi nesiesınıŋ şarttaryn özgertuge bolatynyn bıle bermeidı.
Mysaly, ipotekany basqa bankke auystyryp, nesie merzımın qaita qarauǧa jäne ai saiynǧy tölemdı azaituǧa bolady. Mūndai mümkındıktı Halyk ūsynady. Būl maqalada sızderge refinansıleu qalai jūmys ısteitının jäne onyŋ kımderge tiımdı boluy mümkın ekenın tüsındıremız.
Bırneşe jyl būryn ipotekaǧa päter satyp aldyŋyz dep elestetıŋız. Sodan berı tabysyŋyz, şyǧyndaryŋyz, otbasylyq jaǧdaiyŋyz ben qarjylyq basymdyqtaryŋyz özgerdı. Alaida ai saiynǧy tabysyŋyzdyŋ belgılı bır bölıgı älı de nesienı öteuge jūmsalady.
Al ipoteka şarttaryn da özgertuge bolatynyn bılesız be?
Būl üşın refinansıleu qyzmetı bar. Ol ipotekany bır bankten ekınşı bankke auystyryp, nesieleu şarttaryn jaqsartuǧa mümkındık beredı.
Halyk ipotekany refinansıleuge arnalǧan jaŋa önımdı ıske qosty. Būl jaŋa baspana satyp alu nemese ekınşı ipoteka räsımdeu degendı bıldırmeidı. Klient öz päterı üşın nesienı töleudı jalǧastyrady, bıraq endı jaŋa banktıŋ şarttarymen töleidı.
Baǧdarlamanyŋ basty artyqşylyqtarynyŋ bırı – ai saiynǧy tölemdı azaitu mümkındıgı.
Qarapaiym mysaldy qarastyraiyq. Bırneşe jyl būryn Asqar öz päterın satyp aludy ūiǧardy*. Ol bastapqy jarnaǧa ūzaq uaqyt aqşa jinap, baspana taŋdap, aqyry Qazaqstan bankterınıŋ bırınen ipoteka räsımdedı.
Päter satyp alyndy, armany oryndaldy. Bıraq jeke baspanamen bırge eleulı qarjylyq mındetteme de paida boldy: Asqar ai saiyn bankke şamamen 290 myŋ teŋge töleidı. İpoteka boiynşa jyldyq mölşerleme 22,5%-dy qūraidy.
Osydan keiın Asqar ipotekasyn tiımdırek şarttarmen Halyk bankıne refinansıleudı şeştı.
Ol kezde ipotekalyq qaryzynyŋ qalǧan somasy 15 million teŋgenı qūraǧan, al nesienı öteuge älı 15 jyl qalǧan.
Bank mamandary qalǧan qaryzdy jyldyq 19,5% mölşerlememen sol merzımge Halyk bankıne auystyrǧan jaǧdaida, ai saiynǧy tölem şamamen 258 myŋ teŋge bolatynyn eseptep berdı.
Osylaişa, ai saiynǧy tölem 32 myŋ teŋgeden astam somaǧa, al bır jylda şamamen 385 myŋ teŋgege azaiady.
Alaida eŋ tiımdı tūsy – ūzaq merzımdı nätijesınde. Nesie merzımın özgertpei, ipotekany jaŋa keste boiynşa 15 jyl boiy tölegen jaǧdaida, refinansıleuge bailanysty qosymşa şyǧyndardy eseptemegende, tölemder arasyndaǧy jalpy aiyrmaşylyq 5,5 million teŋgeden asady.
Iаǧni Asqar būrynǧy päterınde tūra beredı, bıraq otbasylyq biudjettıŋ edäuır bölıgın basqa maqsattarǧa – saiahatqa, bılım aluǧa, aqşa jinauǧa nemese kündelıktı qajettılıkterge jūmsai alady.
Halyk ipotekany refinansıleu baǧdarlamasy däl osyndai mümkındık ūsynady. Basqa bankterdıŋ klientterı qoldanystaǧy ipotekalyq nesiesın Halyk bankıne auystyryp, tiıstı talaptarǧa sai kelgen jaǧdaida ai saiynǧy qarjylyq jüktemesın azaita alady.
Baǧdarlama boiynşa jyldyq mölşerleme 19,5%-dan 22,5%-ǧa deiın (jyldyq tiımdı syiaqy mölşerlemesı – 21,59%-dan 25,00%-ǧa deiın), al nesie merzımı 20 jylǧa deiın belgılengen. Aldyn ala esepteu alu üşın qajettı qūjattarmen Halyk bölımşesıne jügınu jetkılıktı.
Baǧdarlamanyŋ taǧy bır artyqşylyǧy – nesienı onlain rejimde komissiiasyz merzımınen būryn öteu mümkındıgı. Būl klientke qosymşa qarajatty qaryzdy öteuge baǧyttap, bereşek kölemın qysqartuǧa mümkındık beredı.
Refinansıleu aiasynda Halyk qarajaty esebınen ömır men mülıktı saqtandyruǧa qatysty qosymşa şarttar da qarastyrylǧan. Al jalaqy jobalarynyŋ qatysuşylary üşın ai saiynǧy tölemderdı avtomatty türde öteu mümkındıgı bar.
İpotekany refinansıleu şarttary turaly tolyǧyraq halykbank.kz saitynan bıluge bolady.
*Asqar turaly mysal şartty türde berılgen. Naqty paiyzdyq mölşerleme, ai saiynǧy tölem mölşerı men ünemdeletın qarajat kölemı är klient üşın jeke esepteledı.
