35 jyl būryn. Täuelsızdık aldynda Ūly köşke qozǧau salǧan qauly qabyldandy

334
Adyrna.kz Telegram
https://www.adyrna.kz/storage/uploads/APSXWFb8Bl2KmcXS2ncdrmlmjiRj7dbPnLMqL1WC.png

Foto: Jİ kömegımen

18 qaraşa – qazaq halqynyŋ tarihi jadynda erekşe oryn alatyn kün. Osydan 35 jyl būryn, 1991 jylǧy 18 qaraşada Qazaq KSR Ministrler Kabinetınıŋ №711 qaulysy qabyldanyp, şetelderde tūratyn etnikalyq qazaqtardyŋ tarihi Otanyna oraluyna qūqyqtyq negız qalandy. Būl qūjat täuelsızdık qarsaŋynda qabyldanǧan maŋyzdy tarihi şeşımderdıŋ bırı boldy.

HH ǧasyrdaǧy aşarşylyq, saiasi quǧyn-sürgın jäne küştep ūjymdastyru saldarynan köptegen qazaq otbasy tarihi mekenınen ketuge mäjbür boldy. Olardyŋ bır bölıgı Qytai, Moŋǧoliia, Türkiia, İran, Auǧanstan jäne basqa da elderge qonystandy.

Şetelde ömır sürgen qazaqtar ana tılı men ūlttyq dästürlerın saqtap qaldy. Qazaqstan täuelsızdıkke jaqyndaǧan kezeŋde şeteldegı etnikalyq qazaqtardyŋ tarihi Otanyna oralu mäselesı de köterıle bastady.

1980-jyldardyŋ soŋy men 1990-jyldardyŋ basynda Keŋes Odaǧynda saiasi jäne qoǧamdyq özgerıster jürdı. Osy kezeŋde ūlttyq mäseleler, demografiialyq jaǧdai jäne şeteldegı qazaqtarmen bailanysty qalpyna keltıru mäselelerı memlekettık deŋgeide qarastyryla bastady.

1991 jylǧy 18 qaraşada Qazaq KSR Ministrler Kabinetı «Basqa respublikalar men şet elderden auyldyq jerlerde jūmys ısteuge niet bıldırgen jergılıktı ūlt ökılderın Qazaq KSR-ıne köşırudıŋ tärtıbı jäne şarttary turaly» №711 qaulyny qabyldady.

Qūjatta köşıp keletın azamattardy qabyldau, tasymaldau jäne ornalastyru tärtıbı belgılendı. Būl jūmystardy ūiymdastyru jergılıktı keŋesterdıŋ atqaru komitetterıne, agroönerkäsıp keşenınıŋ käsıporyndary men ūiymdaryna jükteldı. Al köşı-qon üderısın üilestıru Qazaq KSR Eŋbek ministrlıgınıŋ mındetıne kırdı.

Qaulynyŋ qabyldanuy Qazaqstan täuelsızdıgın jariialaǧanǧa deiın şeteldegı qazaqtardy elge köşıru mäselesı qarastyryla bastaǧanyn körsettı.

№711 qauly qabyldanǧannan keiın şeteldegı qazaqtardy Qazaqstanǧa qonystandyruǧa daiyndyq jūmystary jürgızıldı. Alǧaşqy kezeŋde Moŋǧoliiada tūratyn qazaqtardyŋ elge oraluyna mümkındık tudy. Qazaqstannyŋ bırqatar öŋırınde köşıp keletın otbasylardy ornalastyru, jūmyspen qamtu jäne tūrmystyq jaǧdaiyn qamtamasyz etu mäselelerı qarastyryldy.

1991 jylǧy 16 jeltoqsanda Qazaqstan täuelsızdıgın jariialady. Osydan keiın şeteldegı etnikalyq qazaqtardy tarihi Otanyna qaitaru memlekettık saiasattyŋ baǧyttarynyŋ bırıne ainaldy.

Pıkırler