قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ گونكونگ ارنايى اكىمشىلىك اۋدانىنىڭ (HKSAR) باس اتقارۋشىسى دجون لي باستاعان جوعارى دەڭگەيلى دەلەگاتسيا 1–3 ماۋسىم ارالىعىندا قازاقستانعا ساپارمەن كەلەدى. بۇل ساپار ساۋدا، ينۆەستيتسيا جانە وڭىرلىك ءوزارا بايلانىستى نىعايتۋعا باعىتتالعان ورتالىق ازيا بويىنشا كەڭ اۋقىمدى ميسسيا اياسىندا ۇيىمداستىرىلىپ وتىر.
ميسسيانى HKSAR ۇكىمەتى مەن گونكونگ ساۋدانى دامىتۋ كەڭەسى (HKTDC) بىرلەسىپ ۇيىمداستىرادى. ونىڭ قۇرامىنا HKSAR ۇكىمەتىنىڭ جوعارى لاۋازىمدى وكىلدەرى جانە ساۋدا، قارجى، لوگيستيكا، ينفراقۇرىلىم جانە يننوۆاتسيالار، ەنەرگەتيكا، تاۋ-كەن ونەركاسىبى، تابيعي رەسۋرستار مەن حيميا سالاسى، فارماتسەۆتيكا جانە اۆتوموبيل ونەركاسىبى سالالارىن تانىستىراتىن بيزنەس-دەلەگاتسيا كىرەدى. بۇل - گونكونگتىڭ ورتالىق ازياعا جاساعان ەڭ ءىرى ءارى ەڭ اۋقىمدى بيزنەس-ميسسياسى بولماق.سونىمەن قاتار، العاش رەت دەلەگاتسيا قۇرامىنا باق وكىلدەرى دە ەنگىزىلدى.
ساپاردىڭ ماقساتى - گونكونگ پەن قازاقستان اراسىنداعى ەكونوميكالىق بايلانىستاردى تەرەڭدەتۋ، ترانسشەكارالىق ينۆەستيتسيالار مەن ساۋدا مۇمكىندىكتەرىن كەڭەيتۋ، سونداي-اق ەكى تاراپتىڭ بيزنەس قاۋىمداستىقتارى مەن ينستيتۋتتارى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋ. ميسسيا قىتايدىڭ ماتەريكتىك بولىگىندەگى كومپانيالاردىڭ قازاقستان نارىعىنا شىعۋ ءۇشىن گونكونگتى پلاتفورما رەتىندە پايدالانۋىنا قولداۋ كورسەتەدى، سونىمەن قاتار قازاقستاندىق كومپانيالار ءۇشىن ۇلكەن شىعاناق ايماعىنا گۋاندۋن–گونكونگ–ماكاو ۇلكەن شىعاناق ءوڭىرى (GBA) جانە جالپى قىتاي نارىعىنا شىعاتىن قاقپا رەتىندە گونكونگتىڭ مۇمكىندىكتەرىن ىلگەرىلەتەدى. بۇل گونكونگتىڭ قىتايدىڭ ماتەريكتىك بولىگى، ورتالىق ازيا جانە ء«بىر بەلدەۋ، ءبىر جول» باستاماسىنا قاتىسۋشى وزگە نارىقتاردى بايلانىستىراتىن ەكىجاقتى حاب رەتىندەگى ءرولىنىڭ ارتىپ كەلە جاتقانىن كورسەتەدى.
سوڭعى دەرەكتەر گونكونگ بيزنەسىنىڭ قازاقستانعا دەگەن قىزىعۋشىلىعىنىڭ ارتىپ وتىرعانىن كورسەتەدى. قازاقستاندا تىركەلگەن گونكونگتىق زاڭدى تۇلعالار مەن فيليالدار سانى 2025 جىلعى اقپاننان 2026 جىلعى اقپانعا دەيىن 158-دەن 254-كە دەيىن، ياعني 61%-عا ءوستى. بۇل سوڭعى ءتورت جىلداعى رەكوردتىق كورسەتكىش بولدى.
ميسسيا قازاقستاننىڭ ەكونوميكالىق رەفورمالاردى جالعاستىرىپ، حالىقارالىق ينۆەستيتسيالاردى بەلسەندى تارتۋى جانە وڭىرلىك ساۋدا-لوگيستيكالىق حاب رەتىندەگى ءرولىن كۇشەيتۋى اياسىندا جۇزەگە اسىرىلۋدا.
قازاقستانعا ساپار بارىسىندا گونكونگ دەلەگاتسياسى قازاقستان ۇكىمەتىنىڭ وكىلدەرىمەن، بيزنەس كوشباسشىلارىمەن جانە ءىرى قازاقستاندىق كومپانيالاردىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەسىپ، ساۋدا، ينۆەستيتسيا، ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ، لوگيستيكا جانە قارجىلىق ءوزارا بايلانىس سالالارىنداعى ىنتىماقتاستىق مۇمكىندىكتەرىن تالقىلايدى. دەلەگاتسيا سونداي-اق ورتالىق ەۋرازياداعى ەڭ ءىرى حالىقارالىق يننوۆاتسيالىق كلاستەر - Astana Hub جانە ونىڭ حالىقارالىق جاساندى ينتەللەكت ورتالىعىنا بارىپ، ستارتاپ-ەكوجۇيەلەر، تسيفرلىق ترانسفورماتسيا، جاساندى ينتەللەكت جانە smart city باعىتتارى بويىنشا ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ ماسەلەلەرىن قاراستىرادى.
HKTDC توراعاسى پروفەسسور فرەدەريك ما: «قازاقستان ورتالىق ازياداعى ەڭ ءىرى ەكونوميكا ءارى ء«بىر بەلدەۋ، ءبىر جول» باستاماسىنىڭ ماڭىزدى تورابى رەتىندە ەكونوميكانى ءارتاراپتاندىرۋ مەن ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ باعىتىندا ەلەۋلى وزگەرىستەردى باستان وتكەرىپ جاتىر. بۇل ساۋدا جانە ينۆەستيتسيالىق ىنتىماقتاستىق ءۇشىن زور الەۋەت قالىپتاستىرادى. وسى ساپار ارقىلى ءبىز گونكونگتىڭ سۋپەربايلانىستىرۋشى ءارى قوسىمشا قۇن قالىپتاستىراتىن ورتالىق رەتىندەگى ءرولىن ودان ءارى نىعايتۋدى كوزدەيمىز. ءبىز كاپيتال، تەحنولوگيا جانە ساراپتاما الماسۋىن دامىتۋ ءۇشىن ىشكى جانە سىرتقى بايلانىستارداعى ارتىقشىلىقتارىمىزدى پايدالانامىز. HKTDC بيزنەس-سەرىكتەستەردى بايلانىستىرۋ، مامىلەلەر جاساۋ جانە جاڭا نارىقتارعا شىعۋ قىزمەتتەرى ارقىلى الەۋەتتى سەرىكتەستەرگە قولداۋ كورسەتۋگە دايىن»، – دەدى.
GoGlobal Task Force سەكىلدى باستامالار ارقىلى، ونىڭ نەگىزگى مۇشەلەرىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلاتىن HKTDC وڭىرلىك ءوزارا بايلانىستى نىعايتۋعا، ء«بىر بەلدەۋ، ءبىر جول» اياسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى بىرلەسىپ دامىتۋعا جانە ساۋدا، لوگيستيكا، يننوۆاتسيالار مەن تەحنولوگيالار، سونداي-اق قارجى سالالارىنداعى ءتيىمدى سەرىكتەستىكتى ىلگەرىلەتۋگە ۇمتىلادى.
وزگەرىپ جاتقان گەوساياسي جانە ەكونوميكالىق جاعداي اياسىندا گونكونگ سەنىمدى ءارى تۇراقتى حالىقارالىق قارجى ورتالىعى رەتىندەگى ءرولىن نىعايتۋدى جالعاستىرۋدا. ول حالىقارالىق كاپيتال، ترانسشەكارالىق قارجىلاندىرۋ جانە ينۆەستيتسيالىق اعىندار ءۇشىن تۇراقتى ءارى ءتيىمدى ورتا ۇسىنادى. قىتايدىڭ ماتەريكتىك بولىگى مەن حالىقارالىق نارىقتاردى بايلانىستىراتىن جاھاندىق قارجى حابى رەتىندە گونكونگ كوپجاقتى ىنتىماقتاستىقتى قولداۋعا جانە ورتالىق ازيا مەن الەمدىك نارىقتار اراسىنداعى بايلانىستى كەڭەيتۋگە قولايلى مۇمكىندىكتەرگە يە.
قازاقستان ەكونوميكانى ءارتاراپتاندىرۋدى جانە وڭىرلىك ءوزارا بايلانىستى كەڭەيتۋدى جالعاستىرىپ كەلەدى، بۇل حالىقارالىق سەرىكتەستىك، ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ جانە ينۆەستيتسيالار ءۇشىن جاڭا مۇمكىندىكتەر قالىپتاستىرادى. ساۋدا جانە ينۆەستيتسيالىق بايلانىستاردىڭ نىعايۋىنا قاراي قازاقستان گونكونگ ءۇشىن، اسىرەسە لوگيستيكا، قارجى، ەنەرگەتيكا جانە ترانسشەكارالىق بايلانىس سالالارىندا بارعان سايىن ماڭىزدى سەرىكتەسكە اينالىپ كەلەدى.
2025 جىلى قازاقستان گونكونگتىڭ ورتالىق ازياداعى ەڭ ءىرى ساۋدا سەرىكتەسى جانە نەگىزگى ەكسپورتتىق نارىعى بولدى. سونداي-اق، 2026 جىلعى قاڭتارداعى جاعداي بويىنشا گونكونگ قازاقستانداعى ەڭ ءىرى شەتەلدىك ينۆەستورلار اراسىندا الەم بويىنشا 10-ورىندى جانە ازيا ەلدەرى اراسىندا 4-ورىندى يەلەندى. حالىقارالىق بيزنەس پەن ترانسفورماتسيا سالاسىنداعى كوپجىلدىق تاجىريبەگە سۇيەنە وتىرىپ، گونكونگ پەن قىتايدىڭ ماتەريكتىك بولىگى قازاقستاننىڭ ترانسفورماتسياسىنا قولداۋ كورسەتۋگە جانە ەكىجاقتى ىنتىماقتاستىقتىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرىن اشۋعا ءتيىمدى جاعدايدا تۇر.
