فوتو: اشىق دەرەككوزدەن
قازاقستاندا ءموبيلدى ينتەرنەتتىڭ قۇنى مەن ساپاسى تۋرالى پىكىرتالاس كوبىنە تاريفتەردىڭ قىمباتتاۋىنا بايلانىستى ءوربيدى. ابونەنتتىك تولەمنىڭ ءوسۋى، ينتەرنەت پاكەتتەرىنىڭ باعاسى جانە شەتەلدىك نارىقتارمەن سالىستىرۋ ءجيى تالقىلاناتىن ماسەلەلەردىڭ قاتارىندا. الايدا ءموبيلدى بايلانىستىڭ قولجەتىمدىلىگىن تەك تاريف قۇنىمەن باعالاۋ جەتكىلىكسىز. مۇندا ينتەرنەتتىڭ جىلدامدىعى، ءبىر گيگابايتتىڭ باعاسى، تۇتىنىلاتىن ترافيك كولەمى جانە جەلىنىڭ قامتۋ ساپاسى دا ماڭىزدى ءرول اتقارادى.
حالىقارالىق زەرتتەۋلەر قازاقستاننىڭ وسى كورسەتكىشتەر بويىنشا بىرقاتار مەملەكەتتەن وزىق تۇرعانىن كورسەتەدى. ەلدە ءموبيلدى ينتەرنەت سالىستىرمالى تۇردە ارزان بولعانىمەن، ونى پايدالانۋ دەڭگەيى جوعارى. سونىمەن قاتار بايلانىس ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋعا باعىتتالعان ينۆەستيتسيالار دا ارتىپ كەلەدى.
قازاقستاندا 1 گب ينتەرنەت قانشا تۇرادى؟
Broadband Genie زەرتتەۋىنىڭ 2026 جىلعى دەرەكتەرىنە سايكەس، قازاقستاندا ءموبيلدى ينتەرنەتتىڭ 1 گيگابايتى ورتا ەسەپپەن 0,3 اقش دوللارىن قۇرايدى. بۇل ابونەنتتەردىڭ ناقتى اي سايىنعى شىعىنى ەمەس، تاريفتىك ۇسىنىستار نەگىزىندە ەسەپتەلگەن ورتاشا كورسەتكىش.
وسى ناتيجەمەن قازاقستان زەرتتەۋگە ەنگىزىلگەن 234 ەل مەن اۋماقتىڭ اراسىندا 53-ورىنعا جايعاسىپ، ءموبيلدى ينتەرنەت باعاسى قولجەتىمدى مەملەكەتتەردىڭ قاتارىنا كىردى.
ال الەم بويىنشا ءبىر گيگابايت ينتەرنەتتىڭ ورتاشا قۇنى 1,23 دوللار شاماسىندا. ياعني قازاقستانداعى كورسەتكىش جاھاندىق ورتاشا باعادان ءتورت ەسەدەن استام تومەن. سونىمەن بىرگە 94 مەملەكەت پەن اۋماقتا 1 گب ينتەرنەتتىڭ باعاسى 1 دوللاردان جوعارى.
دەگەنمەن ينتەرنەتتىڭ ارزان بولۋى ونىڭ ساپاسى دا جوعارى دەگەندى بىلدىرمەيدى. قولجەتىمدىلىكتى دۇرىس باعالاۋ ءۇشىن تاريف قۇنىمەن قاتار دەرەكتەردى تاسىمالداۋ جىلدامدىعىن دا ەسكەرگەن ءجون.
قازاقستان جىلدام ينتەرنەتى بار ەلدەر اراسىندا نەشىنشى ورىندا؟
بۇل كورسەتكىشتى سالىستىرۋ ءۇشىن Speedtest Global Index رەيتينگىندەگى ءموبيلدى ينتەرنەت جىلدامدىعى بويىنشا ۇزدىك 55 مەملەكەتتىڭ دەرەكتەرى پايدالانىلعان. ولار Broadband Genie زەرتتەۋىندەگى تاريف قۇنى تۋرالى اقپاراتپەن سالىستىرىلعان.
بۇل جولى ءبىر گيگابايتتىڭ باعاسى ەمەس، اي سايىنعى ينتەرنەت شىعىنى نەگىزگە الىنعان. مۇنداي ءتاسىل پايدالانۋشىلاردىڭ بايلانىسقا جۇمسايتىن قاراجاتىن سالىستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
زەرتتەۋ ناتيجەسى بويىنشا قازاقستان ءموبيلدى ينتەرنەتى ەڭ جىلدام 55 ەلدىڭ ىشىندە باعا قولجەتىمدىلىگى جاعىنان جەتىنشى ورىندا تۇر. ەلدەگى ءموبيلدى ينتەرنەتتىڭ ورتاشا ايلىق قۇنى 10,65 دوللاردى قۇرايدى. ال اتالعان مەملەكەتتەر توبىنداعى ورتاشا باعا 27 دوللاردان اسادى. دەمەك، قازاقستاندا ءموبيلدى ينتەرنەت جىلدام ەلدەردەگى ورتاشا كورسەتكىشتەن 2,5 ەسەدەن استام ارزان.
Speedtest Global Index دەرەكتەرىندە قازاقستانداعى ءموبيلدى ينتەرنەت جىلدامدىعى 93 مبيت/س دەپ كورسەتىلگەن. بۇل الەمدىك رەيتينگتە 51-ورىنعا سايكەس كەلەدى. وسى كورسەتكىش بويىنشا ەلىمىز كانادا، يتاليا، يسپانيا، ۇلىبريتانيا، يرلانديا، رۋمىنيا جانە يندونەزيا سياقتى مەملەكەتتەردەن جوعارى تۇر.
سونداي-اق قازاقستان ەاەو مەن ورتالىق ازيا ەلدەرى اراسىندا ءموبيلدى ينتەرنەت جىلدامدىعى بويىنشا كوشباسشى سانالادى.
وسىلايشا، قازاقستاندا ينتەرنەتتىڭ سالىستىرمالى تۇردە جوعارى جىلدامدىعى مەن قولجەتىمدى باعاسى قاتار قالىپتاسقان.
جىلدام ينتەرنەتى بار ەلدەردە بايلانىس نەگە قىمبات؟
حالىقارالىق سالىستىرۋدا جىلدامدىق رەيتينگىسىنىڭ الدىڭعى قاتارىنداعى مەملەكەتتەردىڭ ينتەرنەت قىزمەتى قىمبات ەكەنى بايقالادى.
ماسەلەن، ءموبيلدى ينتەرنەت جىلدامدىعى بويىنشا العاشقى ۇشتىكتە تۇرعان ءباا، كاتار جانە كۋۆەيتتە اي سايىنعى ينتەرنەت شىعىنى 58,8 دوللاردان 80 دوللاردان استام سوماعا دەيىن جەتەدى. بۇل قازاقستانداعى كورسەتكىشتەن بىرنەشە ەسە جوعارى.
اتاپ ايتقاندا، كۋۆەيتتە ءموبيلدى ينتەرنەت قازاقستانعا قاراعاندا 7,5 ەسەدەن استام، ال ءباا مەن كاتاردا 5,5 ەسەدەن استام قىمبات. ال العاشقى وندىقتاعى باسقا مەملەكەتتەردىڭ كوپشىلىگىندە ينتەرنەت باعاسى قازاقستانداعىدان كەمىندە 2,5 ەسە جوعارى.
كانادامەن سالىستىرۋ دا نازار اۋدارۋعا تۇرارلىق. بۇل ەل ءموبيلدى ينتەرنەت جىلدامدىعى جاعىنان قازاقستاننان الدا بولعانىمەن، پايدالانۋشىلار بايلانىس ءۇشىن شامامەن 5,5 ەسە كوپ تولەيدى.
كەرىسىنشە، ينتەرنەت باعاسى وتە تومەن كوپتەگەن مەملەكەت جىلدامدىق رەيتينگىنە ەنبەگەن نەمەسە ءتىزىمنىڭ تومەنگى بولىگىندە ورنالاسقان.
بۇل دەرەكتەر الەمدىك نارىقتا جىلدامدىق پەن باعانىڭ اراسىندا بەلگىلى ءبىر ايىرماشىلىق بار ەكەنىن كورسەتەدى. كەيبىر ەلدەردە ينتەرنەت جىلدام بولعانىمەن، باعاسى قىمبات. باسقا مەملەكەتتەردە قىزمەت ارزان بولعانىمەن، جىلدامدىق پەن ساپا كورسەتكىشتەرى تومەن.
قازاقستان وسى ەكى كورسەتكىشتىڭ اراسىنداعى ءتيىمدى تەپە-تەڭدىكتى ساقتاپ وتىرعان ەلدەردىڭ ءبىرى.
قازاقستاندىقتار ينتەرنەتتى بەلسەندى پايدالانادى
ءموبيلدى بايلانىستىڭ قولجەتىمدىلىگىن باعالاۋداعى تاعى ءبىر ماڭىزدى كورسەتكىش – ابونەنتتەردىڭ تۇتىناتىن ينتەرنەت ترافيگى. بۇل حالىقتىڭ تسيفرلىق قىزمەتتەردى قانشالىقتى بەلسەندى پايدالاناتىنىن اڭعارتادى.
قازاقستاندا ءبىر گيگابايت ينتەرنەتتىڭ ورتاشا باعاسى شامامەن 0,30 دوللار بولسا، ءبىر ابونەنتكە ايىنا ورتا ەسەپپەن 23–24 گب ترافيك تيەسىلى.
حالىقارالىق ەلەكتر بايلانىسى وداعىنىڭ (ITU) مالىمەتىنشە، 2025 جىلى قازاقستاندا ءبىر ءموبيلدى كەڭ جولاقتى ينتەرنەت ابونەنتى جىلىنا 283 گب دەرەك پايدالانعان. بۇل الەمدىك ورتاشا كورسەتكىشتەن، ياعني 184 گب-تان شامامەن 1,5 ەسە جوعارى.
ايلىق ەسەپپەن العاندا، الەمدە ءبىر جازىلىمعا 15,3 گب ينتەرنەت ترافيگى كەلسە، تمد ەلدەرىندە بۇل كورسەتكىش 22 گب-تى قۇرايدى. قازاقستانداعى ورتاشا كورسەتكىش 23,6 گب شاماسىندا. دەمەك، ەلىمىز ءموبيلدى ينتەرنەتتى ەڭ بەلسەندى پايدالاناتىن ايماقتاردىڭ بىرىندەگى جوعارى ناتيجەنى كورسەتىپ وتىر.
سوڭعى جىلدارى ترافيك كولەمى دە ايتارلىقتاي ارتقان. 2019 جىلى قازاقستانداعى ءبىر ابونەنت جىلىنا شامامەن 120 گب ينتەرنەت تۇتىنسا، 2025 جىلى بۇل كورسەتكىش 283 گب-قا جەتتى. ياعني التى جىلدا تۇتىنۋ كولەمى 2,3 ەسەدەن استام وسكەن.
سالىستىرۋ ءۇشىن، الەمدىك كورسەتكىش وسى كەزەڭدە 72 گب-تان 184 گب-قا دەيىن ارتتى. قازاقستاندا تۇتىنۋ كولەمى بۇكىل كەزەڭ بويى جاھاندىق ورتاشا دەڭگەيدەن جوعارى بولعان.
ينتەرنەتتى پايدالانۋدىڭ ارتۋى حالىقتىڭ كۇندەلىكتى ومىرىندە تسيفرلىق سەرۆيستەردىڭ كەڭىنەن تارالۋىمەن بايلانىستى. بەينەبايلانىس، ءموبيلدى بانكينگ، ەلەكتروندىق مەملەكەتتىك قىزمەتتەر، ونلاين ءبىلىم بەرۋ، قاشىقتان جۇمىس ىستەۋ جانە الەۋمەتتىك جەلىلەر كۇندەلىكتى تۇرمىستىڭ اجىراماس بولىگىنە اينالدى.
سونىمەن قاتار ينتەرنەتكە سۇرانىستىڭ ءوسۋى ەلەكتروندىق ساۋدا، تسيفرلىق تولەمدەر، جەتكىزۋ قىزمەتتەرى مەن ونلاين سەرۆيستەردىڭ دامۋىنا جول اشادى.
ترافيكتىڭ ءوسۋى وپەراتورلارعا قانداي مىندەت جۇكتەيدى؟
ينتەرنەتتى تۇتىنۋ كولەمىنىڭ ارتۋى بايلانىس وپەراتورلارىنا تۇسەتىن جۇكتەمەنى دە كوبەيتەدى. پايدالانۋشىلار دەرەكتەردى نەعۇرلىم كوپ قولدانعان سايىن بازالىق ستانتسيالار مەن بايلانىس ارنالارىنىڭ وتكىزۋ قابىلەتىنە قويىلاتىن تالاپ كۇشەيەدى.
GSMA ساراپشىلارى دا ترافيك كولەمىنىڭ ءوسۋى تەلەكوممۋنيكاتسيالىق جەلىلەردى كەڭەيتۋ مەن جاڭعىرتۋعا تۇراقتى ينۆەستيتسيا سالۋدى قاجەت ەتەتىنىن اتاپ وتەدى.
قازاقستانداعى وپەراتورلاردىڭ دەرەكتەرى دە وسى ءۇردىستى راستايدى.
ماسەلەن، 2026 جىلى Tele2 جەلىسىندە ءبىر پايدالانۋشىنىڭ اي سايىنعى ينتەرنەت تۇتىنۋى 40 گب-قا جەتكەن. Kcell جانە Activ ابونەنتتەرى 2026 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعىندا ايىنا ورتا ەسەپپەن 30,4 گب ينتەرنەت پايدالانعان. بۇل وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 63,4%-عا كوپ.
ال Beeline جەلىسىندە 2026 جىلدىڭ ەكىنشى توقسانىندا ءبىر پايدالانۋشىعا شاققانداعى ايلىق ترافيك 22,9 گب بولعان. كورسەتكىش ءبىر جىل ىشىندە 13,4%-عا وسكەن.
ترافيك كولەمىنىڭ ارتۋى وپەراتورلار الدىندا بىرنەشە مىندەت قويادى.
بىرىنشىدەن، جەلىنىڭ وتكىزۋ قابىلەتىن ارتتىرۋ قاجەت. ەگەر ينفراقۇرىلىم پايدالانۋشىلاردىڭ سۇرانىسىنا ساي جاڭارتىلماسا، اسىرەسە قاربالاس ۋاقىتتا ينتەرنەت جىلدامدىعى تومەندەۋى مۇمكىن.
ەكىنشىدەن، قوسىمشا بازالىق ستانتسيالار ورناتۋ، قولدانىستاعى جابدىقتاردى جاڭعىرتۋ جانە 4G مەن 5G جەلىلەرىنىڭ قامتۋ اۋماعىن كەڭەيتۋ ماڭىزدى.
ۇشىنشىدەن، وپەراتورلار تاريفتىك ۇسىنىستارىن دا وزگەرتۋگە ءماجبۇر. ترافيكتى كوپ پايدالاناتىن ابونەنتتەرگە ارنالعان ءىرى پاكەتتەر مەن شەكتەۋسىز تاريفتەرگە سۇرانىس ارتۋى مۇمكىن. الايدا تۇتىنۋ كولەمىنىڭ ءوسۋى كومپانيا كىرىسىنىڭ ءدال سونداي قارقىنمەن كوبەيەتىنىن بىلدىرمەيدى. سەبەبى پايدالانۋشىلار ينتەرنەتتى بۇرىنعى تولەم كولەمىن ساقتاي وتىرىپ، كوبىرەك تۇتىنۋى ىقتيمال.
بايلانىس سالاسىنا سالىناتىن ينۆەستيتسيا كولەمى ارتىپ كەلەدى
ءموبيلدى ينتەرنەت ساپاسىن ساقتاۋ جانە جەلىنىڭ قامتۋ ايماعىن كەڭەيتۋ ءۇشىن وپەراتورلارعا قوماقتى قاراجات قاجەت. اسىرەسە 5G تەحنولوگياسىن ەنگىزۋ، بازالىق ستانتسيالاردى جاڭارتۋ جانە ترافيكتىڭ ارتۋىنا بەيىمدەلۋ قوسىمشا ينۆەستيتسيانى تالاپ ەتەدى.
قازاقستاندىق وپەراتورلاردىڭ قارجىلىق ەسەپتەرىندە دە كۇردەلى شىعىنداردىڭ وسكەنى بايقالادى.
2023 جىلدان باستاپ 2026 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعىنا دەيىن «كسەلل» اق-نىڭ (Kcell جانە Activ) كۇردەلى شىعىنى 411,8 ملرد تەڭگەنى قۇراعان. تەك 2025 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بۇل كورسەتكىش 29,3%-عا ءوستى.
ال «كار-تەل» جشس-ءنىڭ (Beeline جانە Izi) وسى كەزەڭدەگى كۇردەلى شىعىندارى 288,6 ملرد تەڭگەگە جەتكەن. 2025 جىلى كومپانيانىڭ بۇل باعىتتاعى شىعىنى 22,2%-عا ارتقان.
«موبايل تەلەكوم-سەرۆيس» جشس (Tele2 جانە Altel) ينۆەستيتسيا كولەمى تۋرالى ءتيىستى مالىمەتتەردى اشىق دەرەككوزدەردە جاريالامايدى. دەگەنمەن كومپانيانىڭ مالىمدەۋىنشە، 2030 جىلعا دەيىن تەلەكوممۋنيكاتسيالىق جەلىلەردى دامىتۋعا باعىتتالعان ينۆەستيتسيا كولەمى 400 ملرد تەڭگەدەن اسادى دەپ كۇتىلۋدە.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مالىمەتتەرى دە اقپارات جانە بايلانىس سەكتورىنداعى ينۆەستيتسيالىق بەلسەندىلىكتىڭ ارتقانىن كورسەتەدى.
2023–2025 جىلدارى اتالعان سالاعا سالىنعان ينۆەستيتسيالاردىڭ جالپى كولەمى 1,2 ترلن تەڭگەگە جۋىقتادى. ال وعان دەيىنگى ءۇش جىلدا بۇل كورسەتكىش 450 ملرد تەڭگەدەن اسپاعان. وسىلايشا، سوڭعى ءۇش جىلداعى ينۆەستيتسيا كولەمى الدىڭعى ءۇش جىلمەن سالىستىرعاندا ەكى ەسەدەن استام ارتتى.
2023 جىلعى ءوسىمنىڭ ءبىر بولىگى 5G جيىلىكتەرىنە ارنالعان ليتسەنزيالاردى ساتىپ الۋمەن بايلانىستى بولدى. بۇل ماقساتقا شامامەن 156 ملرد تەڭگە جۇمسالعان. اتالعان شىعىندى ەسەپتەمەگەننىڭ وزىندە 2023–2025 جىلدارداعى ينۆەستيتسيا كولەمى 1 ترلن تەڭگەدەن اسىپ، الدىڭعى ءۇش جىلداعى كورسەتكىشتەن 2,2 ەسەدەن استام جوعارى بولعان.
ينۆەستيتسيالىق ءوسىم 2026 جىلى دا جالعاسىپ وتىر. قاڭتار-قىركۇيەك ايلارىندا اقپارات جانە بايلانىس سالاسىنداعى نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيا كولەمى 344,7 ملرد تەڭگەگە جەتكەن. بۇل وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 47%-عا ارتىق. ال ينۆەستيتسيالاردىڭ ناقتى كولەم يندەكسى 129,2%-دى قۇراعان.
دەمەك، بايلانىس ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋعا باعىتتالعان قارجى كولەمى جىل سايىن ۇلعايىپ كەلەدى. دەگەنمەن بۇل جاعداي تاريفتەر مىندەتتى تۇردە ءدال سونداي قارقىنمەن قىمباتتايدى دەگەندى بىلدىرمەيدى.
ءموبيلدى بايلانىس باعاسى ينفلياتسيادان باياۋ وسكەن
بايلانىس سالاسىنداعى ينۆەستيتسيالاردىڭ ارتۋى اياسىندا تاريفتەردىڭ قىمباتتاۋى زاڭدى قۇبىلىس سياقتى كورىنۋى مۇمكىن. الايدا ستاتيستيكالىق مالىمەتتەر ءموبيلدى بايلانىس باعاسىنىڭ جالپى ينفلياتسيا دەڭگەيىنەن تومەن قارقىنمەن وسكەنىن كورسەتەدى.
2020 جىلعى جەلتوقساننان 2026 جىلعى قىركۇيەككە دەيىن قازاقستاندا ءموبيلدى بايلانىس تاريفتەرىنىڭ ابونەنتتىك تولەمى 58,4%-عا ارتقان. ال وسى ۋاقىت ارالىعىنداعى جالپى ينفلياتسيا 86,8%-دى قۇرادى.
سالىستىرمالى كەزەڭدە ازىق-تۇلىك تاۋارلارىنىڭ باعاسى 88%-عا، ازىق-تۇلىككە جاتپايتىن تاۋارلار 83,4%-عا، اقىلى قىزمەتتەر 88,5%-عا قىمباتتاعان.
بۇدان بولەك، كەيبىر الەۋمەتتىك ماڭىزى بار قىزمەتتەردىڭ قۇنى ەكى ەسەدەن استام ءوستى. مىسالى، كۇندىزگى ستاتسيوناردا ەمدەلۋ باعاسى 2,5 ەسەدەن ارتىق قىمباتتاعان. اۋە جانە تەمىرجول تاسىمالى، امبۋلاتوريالىق قىزمەتتەر، قوعامدىق تاماقتانۋ، دەمالىس پەن ويىن-ساۋىق سالالارىنداعى بىرقاتار قىزمەت تۇرلەرىنىڭ باعاسى دا ەكى ەسەدەن استام وسكەن.
وسى دەرەكتەردى ەسكەرسەك، ءموبيلدى بايلانىس قازاقستاندا باسقا كوپتەگەن تاۋارلار مەن قىزمەتتەرگە قاراعاندا باياۋ قىمباتتاعانىن بايقاۋعا بولادى.
ينتەرنەتتىڭ ناقتى قولجەتىمدىلىگى قالاي وزگەردى؟
ءموبيلدى بايلانىستىڭ قولجەتىمدىلىگىن تەك ابونەنتتىك تولەمنىڭ وزگەرۋىمەن ولشەۋ دۇرىس ەمەس. ويتكەنى ءتاريفتىڭ باعاسىمەن بىرگە ونىڭ ىشىندەگى ينتەرنەت كولەمى دە وزگەرۋى مۇمكىن.
ITU مالىمەتتەرىنە سايكەس، قازاقستاندا ءبىر ءموبيلدى ينتەرنەت جازىلىمىنا شاققانداعى جىلدىق ترافيك كولەمى 2020 جىلعى 160 گب-تان 2025 جىلى 283 گب-قا دەيىن وسكەن. بۇل – 77%-دان استام ءوسىم.
ال وسى كەزەڭدە ابونەنتتىك تولەم شامامەن 58%-عا ارتقان.
دەمەك، پايدالانۋشىلاردىڭ شىعىنى وسكەنىمەن، تۇتىنىلاتىن ينتەرنەت كولەمى ودان دا جىلدام كوبەيگەن. سونىڭ ناتيجەسىندە ءبىر گيگابايتقا شاققانداعى ناقتى شىعىن تومەندەگەن.
حالىقتىڭ تابىسىن دا ەسكەرگەن ءجون. 2026 جىلدىڭ ەكىنشى توقسانىندا ورتاشا تابىس 410 مىڭ تەڭگەگە جەتكەن. بۇل 2020 جىلعى دەڭگەيدەن اتاۋلى ماندە 2,2 ەسەدەن استام جوعارى.
ياعني تابىستىڭ ءوسۋ قارقىنى ءموبيلدى بايلانىس باعاسىنىڭ وسۋىنەن جىلدامىراق بولعان. بۇل ورتاشا ەسەپپەن حالىقتىڭ ينتەرنەت قىزمەتىن ساتىپ الۋ مۇمكىندىگى جاقسارعانىن كورسەتەدى. دەگەنمەن تابىسى تومەن ازاماتتار ءۇشىن تاريفتەردىڭ ءوسۋى ءالى دە سەزىلۋى مۇمكىن.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا، حالىقتىڭ جالپى شىعىنىنداعى بايلانىس قىزمەتتەرىنە جۇمسالاتىن قاراجاتتىڭ ۇلەسى 3,4%-دى قۇرايدى. بۇل كورسەتكىش ۇزاق ۋاقىت بويى ايتارلىقتاي وزگەرمەگەن.
قولجەتىمدى ينتەرنەت – تسيفرلىق ەكونوميكانىڭ نەگىزى
حالىقارالىق رەيتينگتەر مەن ۇلتتىق ستاتيستيكا دەرەكتەرىن سالىستىرۋ قازاقستاننىڭ ءموبيلدى بايلانىس نارىعىندا وزىندىك ەرەكشەلىگى بار ەكەنىن اڭعارتادى.
ءبىر جاعىنان، ەلدە ءموبيلدى ينتەرنەتتى تۇتىنۋ كولەمى جوعارى. ەكىنشى جاعىنان، ونىڭ قۇنى سالىستىرمالى تۇردە تومەن، ال جىلدامدىعى وڭىردەگى ۇزدىك كورسەتكىشتەردىڭ قاتارىندا.
بۇل جاعداي بايلانىس وپەراتورلارى ءۇشىن دە جاڭا تالاپتار قالىپتاستىرادى. ابونەنتتەر سانى مەن ترافيك كولەمى ارتقان سايىن جەلىنىڭ وتكىزۋ قابىلەتىن ۇلعايتىپ، قىزمەت ساپاسىن ساقتاۋ قاجەت. مۇنىڭ بارلىعى تۇراقتى ينۆەستيتسيانى تالاپ ەتەدى.
ال حالىق ءۇشىن قولجەتىمدى ينتەرنەت ەلەكتروندىق مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى پايدالانۋ، ونلاين ءبىلىم الۋ، قاشىقتان جۇمىس ىستەۋ، تسيفرلىق تولەمدەر جاساۋ جانە كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ مۇمكىندىگىن كەڭەيتەدى.
سوندىقتان ءموبيلدى بايلانىستىڭ تيىمدىلىگىن تەك تاريف باعاسىمەن باعالاۋ جەتكىلىكسىز. ونىڭ جىلدامدىعى، قامتۋ اۋماعى، تۇتىنۋ كولەمى جانە پايدالانۋشىلاردىڭ ناقتى شىعىنى دا نازارعا الىنۋى كەرەك.
قازاقستاندا سوڭعى جىلدارى وسى كورسەتكىشتەردىڭ بىرقاتارى وڭ ديناميكا كورسەتىپ وتىر. ەندىگى ماڭىزدى مىندەت – ينتەرنەتكە دەگەن سۇرانىس ودان ءارى ارتقان جاعدايدا دا ونىڭ جىلدامدىعى مەن ساپاسىن ساقتاپ قالۋ.
بۇل ءۇشىن وپەراتورلاردىڭ ينۆەستيتسيالىق بەلسەندىلىگى، جەلىلەردى تۇراقتى جاڭعىرتۋ جانە نارىقتاعى بولجامدى جاعداي ماڭىزدى. تاريفتەردىڭ بىرقالىپتى يندەكستەلۋى دە بايلانىس ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ مەن قىزمەتتىڭ قولجەتىمدىلىگىن ساقتاۋعا ىقپال ەتەتىن فاكتورلاردىڭ ءبىرى.
