Foto: id-east
Halyk Bank pen Ailat startap-kompaniiasy Qazaqstanda islamdyq qarjy qyzmetterın damytu maqsatynda serıktestık turaly memorandumǧa qol qoidy. Osy kelısımnıŋ arqasynda būǧan deiın islamdyq depozittermen ǧana şektelıp kelgen qazaqstandyqtar qarjysyn köbeitudıŋ taǧy bır qūralyna ie bolady.
Halyk SuperApp qosymşasyndaǧy Halyk Invest servisınde halal aksiialarǧa arnalǧan jaŋa bölım paida boldy. Qazır ol pilottyq rejimde jūmys ıstep tūr. Qoljetımdı baǧaly qaǧazdardyŋ şariǧat talaptaryna säikestıgı tūraqty türde tekserılıp otyrady. Al investorlar aksiialardy özderınıŋ investisiialyq maqsattary men täuekelge degen közqarasyna qarai taŋdai alady.
Halyk brokerlık basqarmasynyŋ basşysy Nazar Erdosovtıŋ aituynşa, kompaniia qoldanuşylardyŋ ärtürlı toptarynyŋ qajettılıkterın eskere otyryp, Halyk Invest servisın damytudy jalǧastyryp keledı.
«Ailat kompaniiasynyŋ skrining jüiesın paidalana otyryp, islam talaptaryna säikes ırıktelgen aksiialardyŋ arnaiy tızımın ıske qosyp otyrmyz. Būl ärbır klient üşın investisiialyq mümkındıkterdı qoljetımdı etu jolyndaǧy taǧy bır maŋyzdy qadam», – dedı Nazar Erdosov.
Ailat kompaniiasynyŋ negızın qalauşy Azat Ötepbai Halyk-pen yntymaqtastyq Qazaqstanda etikalyq, sonyŋ ışınde islamdyq investisiialardy qoljetımdı etu baǧytyndaǧy maŋyzdy qadam ekenın atap öttı.
Onyŋ aituynşa, eldegı eŋ ırı banktıŋ milliondaǧan klientke baǧaly qaǧazdardy şariǧat talaptaryna säikestıgı tūrǧysynan tekseru jäne sanaly investisiialau mümkındıgın ūsynuy maŋyzdy. Qazırgı investorlar öz qarajatyn qaida salyp jatqanyn jäne būl investisiialardyŋ öz ūstanymdaryna säikes keletının bılgısı keledı.
Ailat būl qajettılıktı jasandy intellekt negızındegı skrining, saraptamalyq ädısteme jäne derekter sapasyn tūraqty baqylau arqyly qamtamasyz etedı.
Halal aksiialar degenımız ne?
Halal aksiialar – qyzmetı men qarjylyq körsetkışterı islam talaptaryna säikes keletın kompaniialardyŋ aksiialary.
Mūndai baǧaly qaǧazdardy ırıkteu kezınde kompaniia qyzmetınıŋ baǧyty, sondai-aq onyŋ qaryz deŋgeiı men paiyzdyq kırısterınıŋ rūqsat etılgen şegı eskerıledı.
Aksiialar qalai ırıkteledı?
İnvestorlarǧa kompaniialardyŋ şariǧat talaptaryna säikestıgın özderı taldaudyŋ qajetı joq. Ailat kompaniialardyŋ auditten ötken qarjylyq eseptılıgı jariialanǧannan keiın toqsanyna bır ret tekseru jürgızedı.
Tekseru nätijesıne qarai belgılengen talaptarǧa säikes keletın aksiialar tızımı jaŋartylyp otyrady.
Skrining ädıstemesı İslam qarjy instituttaryna arnalǧan buhgalterlık esep jäne audit ūiymynyŋ (AAOIFI) halyqaralyq standarttaryna negızdelgen.
Avtomatty türde myna salalarmen bailanysty kompaniialar tızımnen şyǧarylady:
- dästürlı bank qyzmetı;
- saqtandyru;
- alkogol öndırısı;
- şoşqa önımderı;
- qūmar oiyndar;
- pornografiia;
- muzyka industriiasy;
- qonaqüi biznesı;
- kinoindustriia;
- adamdy klondau.
«Taza emes» tabysqa ne bolady?
Halyk Invest tüsındırgendei, qyzmetınıŋ bırneşe baǧyty bar kompaniialarǧa da investisiia saluǧa bolady. Bıraq şariǧatta tyiym salynǧan qyzmet türlerınen tüsetın tabys kompaniianyŋ jalpy kırısınıŋ 5 paiyzynan aspauy tiıs.
Eger kompaniianyŋ mūndai qyzmetten tüsetın tabysy 5 paiyzdan aspasa, dividendterdıŋ soǧan säikes bölıgı «taza emes» tabys bolyp esepteledı. Būl soma qaiyrymdylyqqa baǧyttalady. Osy arqyly investordyŋ tabysy islamdyq qarjy qaǧidalaryna säikes «tazartylady».
