Mäskeude Qazaqstan Elşılıgınde Prezident Qasym-Jomart Toqaevtyŋ «Jaŋa tarihi kezeŋdegı Qazaqstannyŋ özektı mındetterı» attyQazaqstan halqyna Joldauyna arnalǧan döŋgelek üstel öttı.
Kezdesudı aşqan Qazaqstannyŋ Reseidegı Elşısı Däuren Abaev būl Joldaudyŋ Prezident Qasym-Jomart Toqaev bastamaşylyq etken auqymdy saiasi transformasiia jaǧdaiynda jariialanǧanyn atap öttı. Sonymen qatar, ol el Täuelsızdıgınıŋ 35 jyldyǧymen tūspa-tūs keluınıŋ simvoldyq mänı bar ekenın eske saldy. Elşı Joldaudaǧy tūjyrymdar Qazaqstan damuynyŋ aldaǧy keskını men baǧyttaryn, kelesı taktikalyq maqsattary men strategiialyq mındetterın aiqyndaitynyn basa aitty.
Resei Federasiiasy Prezidentınıŋ strategiialyq serıktestık jäne yntymaqtastyq jönındegı basqarmasy bastyǧynyŋ orynbasary Anton Rybakovtyŋ aituynşa, jaŋa Konstitusiianyŋ jalpyhalyqtyq referendumda qabyldanuy halyqtyŋ Prezidenttıŋ örşıl reformalyq baǧytyn qoldaitynyn körsettı. Joldauǧa qatysty pıkır bıldıre otyryp, ol onyŋ jasampazdyq sipatyna toqtalyp, aldaǧy jyldary tek saiasi jäne qoǧamdyq instituttardy ǧana emes, sonymen qatar joldar men äleumettık nysandardy saluǧa basymdyq berıletınıne nazar audardy.
RF SIM TMD elderınıŋ Üşınşı departamentınıŋ direktory Aleksandr Sternik aǧymdaǧy jyldy Qazaqstan üşın tarihi jyl dep atady. «Biylǧy jyl asa maŋyzdy referendumnyŋ, konstitusiialyq reformanyŋ, jaŋa Parlamenttıŋ jasaqtaluynyŋ jäne Memleket basşysynyŋ mūqiiat tekserılgen strategiiasy negızınde bilıktıŋ barlyq eşelondarynyŋ qaita qūryluynyŋ kuäsı boldy. Joldauda Qasym-Jomart Toqaev bedeldı Memleket basşysy, şoǧyrlandyrylǧan Parlament jäne tiımdı bilık vertikalı jaǧdaiynda respublika damuynyŋ aldaǧy baǧdaryn aiqyndap berdı», – dedı diplomat.
Osy tūrǧyda RF Syrtqy ıster ministrlıgı Ekonomikalyq yntymaqtastyq departamentınıŋ direktory Dmitrii Birichevskii Qazaqstan men Reseidıŋ trendterınıŋ, jetıstıkterı men problemalarynyŋ ortaqtyǧyna toqtaldy. «Bızdıŋ geografiialyq ornalasuymyz, körşılestıgımız, tyǧyz serıktestık jäne odaqtastyq bailanystarymyz ekı el üşın de tiımdı win-win jaǧdaiyna mümkındık beredı», – dedı ol. Joldauda qozǧalǧan investisiialyq resurstar üşın jahandyq bäsekelestık mäselesıne toqtala kele, diplomat qazaqstandyq ärıptesterınıŋ būl saladaǧy jūmysyna joǧary baǧa berdı. Onyŋ aituynşa, soŋǧy jyldary Qazaqstannyŋ $150-160 mlrd-tan astam somaǧa şeteldık investisiia tartudaǧy aitarlyqtai jetıstıkterın statistika körsetıp otyr.
Äleumettık zertteuler saraptamalyq institutynyŋ Halyqaralyq jobalar men baǧdarlamalardy saraptamalyq süiemeldeu departamentınıŋ direktory Aleksei Vlasov Joldaudyŋ negızgı parametrlerınıŋ ışınen «halyq, ädıldık jäne şynaiylyqty» bölıp körsettı. «Memleket pen qoǧamnyŋ aldyna qoiylyp otyrǧan maqsattar men mındetterdıŋ şynaiylyǧy - 2026 jylǧy Joldaudy köptegen basqa strategiialyq qūjattardan erekşelendıretın basty belgı», - dedı sarapşy. Ol Qazaqstan bilıgı qoǧamdyq köŋıl-küidı jıtı qadaǧalap, syn-qaterlerge der kezınde den qoiyp otyrǧanyn atap öttı, būǧan qūjattyŋ azamattardyŋ tūrmys sapasyn arttyruǧa baǧyttalǧan äleumettık bölımı dälel bola alady.
Taqyrypty jalǧastyra otyryp, jurnalist ärı jazuşy Leonid Mlechin Qasym-Jomart Toqaev respublikadaǧy jaǧdai turaly aqparatty tek resmi mälımetter men baiandamalardan ǧana almaitynyn, sondyqtan adamnyŋ kündelıktı ömırde kezdesetın barlyq qiyndyqtaryn jaqsy tüsınetının atap körsettı.
Prezidenttık Akademiianyŋ (RANHiGS) prorektory Andrei Margolin joǧaryda aitylǧandarǧa qazırgı Joldaudyŋ basty erekşelıgı onyŋ teŋgerımdılıgınde ekenın qosyp öttı. «Būl öte maŋyzdy, öitkenı teŋgerımdılıktı qamtamasyz etpeiınşe, eleulı nätijelerge qol jetkızu oŋai bolmaidy», – dep tüsındırdı ǧalym. Sondai-aq ol Joldaudyŋ egemendıktı nyǧaitu turaly tezisten bastaluyn maŋyzdy dep atap öttı, būl rette egemendık avtarkiia retınde emes, Qazaqstannyŋ ūlttyq müddelerdı eskere otyryp, özara tiımdı halyqaralyq ekonomikalyq bailanystarǧa integrasiialanuy retınde tüsınıledı. Onyŋ aituynşa, Joldauda atap körsetılgendei, ornyqty äleumettık-ekonomikalyq damudy qamtamasyz etu üşın memlekettık basqaru sapasyn arttyru qajet.
Resei Ǧylym Akademiiasynyŋ Qytai jäne qazırgı Aziia institutynyŋ Ortalyq Aziia zertteuler ortalyǧynyŋ jetekşısı Aleksandra Perminova Joldauda äleumettık-ekonomikalyq aspektılerge basymdyq berıluın dūrys täsıl dep atady. Onyŋ aituynşa, bilık instituttarynyŋ tiımdılıgı men olarǧa degen senım deŋgeiı halyqtyŋ mäselelerın şeşudıŋ sättılıgıne bailanysty bolady. Ol Joldauda Qasym-Jomart Toqaevtyŋ tek bastamalar köterıp, bolaşaq baǧdarlardy belgılep qana qoimai, naqty syn-qaterler men özektı mäseleler turaly da aşyq aitqanyna nazar audardy.
«GeoEnergetika» analitikalyq onlain-jurnalynyŋ bas redaktory Boris Marsinkevich būl jolǧy Joldaudyŋ airyqşa sipattarynyŋ ışınen onyŋ auqymdylyǧy men keŋdıgın atap körsettı. Onyŋ pıkırınşe, iadrolyq mūranyŋ ne ekenın öz täjıribesınen jaqsy bıletın Qazaqstannyŋ beibıt atom energetikasynyŋ qajettılıgı turaly şeşımdı jan-jaqty tarazylap, salmaqty qabyldauy erekşe qūrmet tudyrady.
«Ekonomika joǧary mektebı» ǦZU Azamattyq qoǧamdy jäne kommersiialyq emes sektordy zertteu ortalyǧynyŋ bas sarapşysy Viacheslav İvanov Joldaudyŋ halyqaralyq deŋgeide keŋınen qamtylatynyna senımdı. Ol būl tarihi qūjattyŋ taqyryptary dissertasiialarda eskerıletının jäne, atap aitqanda, özınıŋ joǧary oqu ornynda zertteletının aitty.
Döŋgelek üsteldı qorytyndylai kele, oǧan qatysuşylar būl Joldaudyŋ jaŋa Konstitusiianyŋ qabyldanuyn, Qūryltai sailauyn, Halyq Keŋesınıŋ qūryluyn, memlekettık basqaru jüiesındegı qūrylymdyq özgerısterdıŋ jüzege asyryluyn jäne negızgı bilık organdarynyŋ kadrlyq jaŋaruyn qamtyǧan bır jyldyq kezeŋnıŋ qorytyndysy bolǧanyn atap öttı. Sarapşylar būl qūjattyŋ sonymen qatar alǧa qoiylǧan mındetterdı ıske asyrumen bailanysty damudyŋ jaŋa kezeŋın aşatynyna nazar audardy. Olardyŋ pıkırınşe, Prezident Qasym-Jomart Toqaev belgılegen ekonomika men äleumettık salany damytu jönındegı şaralar azamattardyŋ tūrmys sapasy men äleumettık äl-auqatynyŋ artuyn qamtamasyz etuge mümkındık beredı.
