تۇركىستان وبلىسىنىڭ اكىمى نۇرالحان كوشەروۆ حالىقارالىق قارتتار كۇنىنە وراي ءوڭىردىڭ ارداگەرلەرىمەن مەرەكەلىك كۇندى بىرگە وتكىزدى.
تاڭعى زياراتتان باستالعان جۇزدەسۋ مەرەكەلىك شاراعا جالعاسىپ، وبلىس اكىمى كۇنى بويى اعا بۋىن وكىلدەرىنىڭ ورتاسىندا بولدى. ارداگەرلەرمەن ەمەن-جارقىن اڭگىمەلەسىپ، ولاردىڭ اقىل-كەڭەسىنە قۇلاق اسىپ، اق باتاسىن الدى.
مەرەكەلىك كۇن تۇركىستاننىڭ تورىندەگى قوجا احمەت ياساۋي كەسەنەسىنەن باستالدى. وبلىس اكىمى نۇرالحان كوشەروۆ ارداگەرلەردى تاريحي كەسەنە الدىندا قارسى الىپ، اعا بۋىن وكىلدەرىمەن بىرگە زيارات جاسادى. قاسيەتتى مەكەندە 50 ارداگەردىڭ قاتىسۋىمەن قۇران باعىشتالىپ، ەلدىڭ اماندىعى، حالىقتىڭ بىرلىگى مەن ۇرپاقتىڭ بولاشاعى ءۇشىن دۇعا جاسالدى. تۇركىستاننىڭ رۋحاني وزەگىندە وتكەن بۇل ءسات مەرەكەلىك كۇننىڭ مازمۇنىنا ەرەكشە ءمان قوستى.
كەسەنەدەن كەيىن ارداگەرلەر مەن وبلىس اكىمى «قولونەرشىلەر» ورتالىعىنا بەت الدى. مۇندا ولار جەرگىلىكتى شەبەرلەردىڭ قولىنان شىققان ۇلتتىق ناقىشتاعى بۇيىمدار قويىلعان جارمەڭكەنى ارالادى. اعاش پەن تەمىر وڭدەۋ، زەرگەرلىك ونەر جانە ءداستۇرلى قولونەر باعىتىندا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن شەبەرلەردىڭ جۇمىستارىمەن تانىستى. ارداگەرلەر ۇلتتىق ويىندارعا دا بەلسەنە قاتىسىپ، اسىق اتىپ، لاڭگى تەۋىپ، ساداق اتتى. ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى ۇلىقتايتىن ورتالىقتا اعا بۋىن وكىلدەرى جاس شەبەرلەرمەن اڭگىمەلەسىپ، قولونەردى كەيىنگى ۇرپاققا جەتكىزۋدىڭ ماڭىزىنا توقتالدى.
مەرەكەلىك كۇننىڭ كەلەسى ايالداماسى – تۇركىستان مۋزىكالىق دراما تەاترى. ارداگەرلەر وبلىس اكىمىمەن بىرگە تەاتر ساحناسىنداعى «ۆالس كورولى» قويىلىمىن تاماشالادى. ونەر ورداسىنداعى جۇزدەسۋ اعا بۋىن وكىلدەرىنىڭ رۋحاني تىنىعۋىنا مۇمكىندىك بەرىپ، مەرەكەلىك كوڭىل كۇيدى ايشىقتاي ءتۇستى.
تەاتردان كەيىن وبلىس اكىمى مەن ارداگەرلەر كەلەسى ءىس-شارا وتەتىن ورىنعا قوعامدىق اۆتوبۋسپەن بىرگە باردى. جول ۇستىندە اعا بۋىن وكىلدەرىمەن ەركىن اڭگىمە ءوربىدى. قاريالار وزدەرىن تولعاندىرعان ماسەلەلەردى ورتاعا سالىپ، ەلدەگى وزگەرىستەر مەن تۇركىستاننىڭ بۇگىنگى كەلبەتى جونىندە پىكىر الماستى.
كۇننىڭ نەگىزگى بولىگى «قارتتارىم – قازىنام» اتتى مەرەكەلىك شاراعا ۇلاستى. جيىندا وبلىس اكىمى نۇرالحان كوشەروۆ ارداگەرلەردى حالىقارالىق قارتتار كۇنىمەن قۇتتىقتاپ، ەلدىڭ ءوسىپ-وركەندەۋىنە اعا بۋىن وكىلدەرىنىڭ قوسقان ۇلەسىن اتاپ ءوتتى.
– قارياسىن قۇرمەتتەۋ – قازاقتىڭ قانىنا سىڭگەن قاسيەت. «قارياسى بار ەلدىڭ قازىناسى بار» دەگەن ءتامسىل دە وسىدان شىقسا كەرەك. ءبىز ارقاشان قارياسىن قادىرلەپ، ارداگەرىن ارداقتاعان تەكتى ەلدىڭ ۇرپاعىمىز. ارداگەرلەر – ەلىمىزدىڭ التىن قورى. تاجىريبەسى مول اعا بۋىننىڭ ءومىر جولى ءبىز ءۇشىن اسا قۇندى. بۇگىنگى بەيبىت ءومىر مەن ەل جەتىستىكتەرىندە سىزدەردىڭ ەڭبەكتەرىڭىز زور. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەلۇلى توقاەۆ اعا بۋىننىڭ ايرىقشا ورنىن اتاپ ءوتىپ، ارداگەرلەرگە قۇرمەت كورسەتۋ مەن قامقورلىق جاساۋدى ماڭىزدى مىندەتتەردىڭ ءبىرى رەتىندە ايقىنداپ كەلەدى. بۇل – حالقىمىزدىڭ عاسىرلاردان جالعاسقان اسىل ءداستۇرى. اعا بۋىننىڭ ونەگەسىن دارىپتەپ، ولاردىڭ ەلگە سىڭىرگەن ەڭبەگىن باعالاۋ – كەيىنگى ۇرپاقتىڭ پارىزى. سىزدەر – ەلدىڭ وتكەنىن بۇگىنمەن جالعاپ وتىرعان التىن كوپىرسىزدەر. ءاردايىم ورتامىزدا امان-ەسەن جۇرىڭىزدەر، – دەدى وبلىس اكىمى نۇرالحان كوشەروۆ.
مەرەكەلىك جيىندا بىرقاتار ارداگەرگە ارنايى ماراپاتتار تابىستالدى. ءىس-شارا بارىسىندا جاس ۇرپاققا ونەگەلى ەڭبەك جولىمەن ۇلگى بولىپ جۇرگەن تىل ەڭبەككەرلەرى، وبلىسقا ەڭبەگى سىڭگەن ەڭبەك ارداگەرلەرى مەن زيالى قاۋىم وكىلدەرى وبلىس اكىمىنىڭ، وبلىستىق ءماسليحاتتىڭ جانە وبلىستىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ العىس حاتتارىمەن ماراپاتتالدى. وبلىستىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى جەڭىسبەك ماۋلەنقۇلوۆ «ۇرپاق ساباقتاستىعى: ارداگەرلەر ونەگەسى» تاقىرىبىندا ءسوز سويلەپ، ەلدىڭ بىرلىگى مەن قوعامدىق تۇراقتىلىقتى نىعايتۋداعى اعا بۋىننىڭ رولىنە توقتالدى.
قاريانىڭ باتاسىن الۋ، ونىڭ ءومىر جولىن تىڭداۋ، اقىلىن ارقاۋ ەتۋ – ۇرپاقتار اراسىنداعى التىن كوپىردى بەكەمدەي تۇسەتىن يگى ءداستۇر. مەرەكەلىك شارا كونتسەرتتىك باعدارلامامەن جالعاستى.
سونداي-اق وبلىس اكىمى بىرنەشە قاريانىڭ شاڭىراعىنا ارنايى بارىپ، سالەم بەرىپ، اقساقالداردىڭ اق باتاسىن الدى.
بۇگىندە تۇركىستان وبلىسىندا 212 مىڭنان استام زەينەت جاسىنداعى ازامات بار. وڭىردە 3 ۇلى وتان سوعىسىنىڭ ارداگەرى، 2 145 تىل ەڭبەككەرى تۇرادى. سونداي-اق وبلىستا 100 جاستان اسقان 39 قاريا بار. تۇركىستان وبلىسىندا ارداگەرلەر مەن زەينەتكەرلەردى الەۋمەتتىك قولداۋ، ولاردىڭ بەلسەندى ءومىر سۇرۋىنە جاعداي جاساۋ باعىتىندا جۇيەلى جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە. جىل سايىن شامامەن 7,8 مىڭ ارداگەر وبلىستاعى ەكى ارداگەرلەر ۇيىندە 14 كۇن كولەمىندە ساۋىقتىرۋ جانە دەمالۋ قىزمەتتەرىمەن قامتىلادى. سونىمەن قاتار ءوڭىردىڭ بارلىق اۋدان-قالالارىندا «بەلسەندى ۇزاق ءومىر ءسۇرۋ» ورتالىقتارى جۇمىس ىستەيدى. بۇل ورتالىقتاردا جىل سايىن 15 مىڭعا جۋىق زەينەتكەر ءتۇرلى قىزمەت تۇرلەرىمەن قامتىلۋدا.
